پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Website Evaluation of Online Electronic Children and Adolescent Journals in Iranارزشیابی تارنما(وبسایت)های مجلههای الکترونیکی پیوسته کودک و نوجوان در ایران134698529FAرویابرادردانشگاه الزهراشیدانجفی نیاJournal Article20221210The present investigation attempts to find out the present status quo by studying the strength and weakness of websites of online electronic journals for children and adolescents. By comparing them, it intends to provide a model for optimal use and more pragmatic design. Both library and evaluative research methods were employed. The latter was carried out using descriptive and inferential statistics. An evaluation form based on five factors of content, visual design structure, technical structure and copyright and operational indicators was used as the primary data collection instruments. Each in turn were composed of 62 sub-indicators. SPSS statistical software was used. The study found that the current fourteen journal websites lack the required effectiveness, ranging from unsuitable to totally inappropriate. The findings further indicated that the website designers for children and adolescent magazines do not pay the necessary attention to website design based on the aforementioned five factors.هدف از این تحقیق ارزشیابی تارنماهای مجلههای الکترونیکی پیوسته کودک و نوجوان در ایران است. این تحقیق میکوشد تا با بررسی نقاط قوت و ضعف این تارنماها، به وضعیت موجود در این زمینه پی برده و با مقایسه آنها، الگویی را برای استفاده بهینه و طراحی کاربردیتر به کاربران ارائه دهد. روش تحقیق مورد استفاده در این مقاله، روش سندی (کتابخانهای) و روش ارزیابانه با بهرهگیری از آمارهای توصیفی و استنباطی است. ابزار گردآوری دادهها، فرم سنجش است که براساس پنج مؤلفه (فاکتور) محتوا، ساختار (از لحاظ طراحی بصری)، ساختار (از لحاظ فنی)، حقمؤلف و شاخصهای کارکردی تنظیم شده است که هر کدام به شصت و دو شاخص و نیز زیرشاخص تقسیم میشوند. تجزیه و تحلیل آماری دادهها نیز با استفاده از نرمفزار « SPSS» انجام شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که چهارده تارنمای موجود مجلههای کودک و نوجوان کارآیی لازم را ندارد، چون در وضعیت نامناسب یا کاملا ًنامناسب قرار دارند. در پایان، یافتهها حاکی از آن است که طراحان تارنماهای مجلههای کودک و نوجوان، توجه لازم به اصول طراحی براساس پنج مؤلفه فوق نداشتهاند.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698529_ee50f1a911e5fe2e94a17f1eafd8b37c.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Quality Assessment of Library Website of Iranian State Universities:ارزیابی کیفیت تارنما(وبسایت)های کتابخانههای دانشگاههای دولتی ایران به منظور ارائه پیشنهادهایی در جهت ارتقای کیفیت آنها3569698530FAفریدهعصارهزینبپاپیJournal Article20221210The present study carries out a quality assessment of the library websites in Iranian State Universities in order to rank them accordingly. The evaluation tool used is the normalized Web Quality Evaluation Tools (WQET). 41 Active library websites were studied and assessed qualitatively over two time periods (Feb 2006 and May 2006) using WQET. Data were collected by direct observation of the website. The evaluation was based on user characteristics, website purpose, upload speed, structural stability, ease of searching, graphic design, availability of authors’ c.v., clear objectivity, update and internal links. Website ranking showed that the website libraries for the Iran University of Science and Technology and Mazandaran University ranked first by obtaining 82 points out of 82 points. These were followed by the library websites of University of Tehran, Imam Sadegh University, Gilan University and Tarbiyat Moddaress University.هدف از این پژوهش، ارزیابی کیفیت تارنماهای کتابخانههای دانشگاههای دولتی ایران است تا ضمن کسب اطلاعات لازم از کم و کیف آنها، تارنماهای مفید و کارآمد شناسائی، معرفی و رتبهبندی شوند. ابزار مورد استفاده در این بررسی، ابزار ارزیابی کیفیت تارنماها (WQET) است که هنجاریابی شده و روایی و پایایی آن (آلفای کرونباخ برابر با 95/.) نیز بهدست آمده است. جامعه مورد بررسی در این پژوهش شامل 41 تارنمای فعال، مربوط به کتابخانههای دانشگاههای دولتی کشور، بوده که در دو بازه مشخص زمانی (بهمن 85 و اردیبهشت 86)، با استفاده از ابزار ارزیابی کیفیت تارنماها مورد بررسی و ارزیابی کیفی قرار گرفتند و گردآوری دادهها از طریق مشاهده مستقیم آنها صورت گرفته است. در مجموع با توجه به پرسشهای پژوهش، نتایج بهدست آمده حاکی از آن است که ویژگیهای مخاطبان و هدف تارنما، بارگذاری و پایداربودن ساختار در بین تارنماهای مورد مطالعه در سطح خوبی قرار گرفتند. ویژگیهای میزان سهولت جستجو، گرافیک، وجود سابقه و پیشینه علمی نویسنده یا تنالگان و هدف مشخص برای محدوده اطلاعاتی، در سطح متوسط و روزآمدبودن مطالب و پیوندهای درونی در سطح پایینی قرار گرفتند. نتیجه رتبهبندی تارنماها نیز نشان داد که تارنمای کتابخانههای دانشگاههای «علم و صنعت ایران» و «مازندران» با 82 امتیاز از مجموع 82 امتیاز، بهاشتراک حائز رتبه نخست شدند و تارنمای کتابخانههای دانشگاههای «تهران»، «امام صادق (ع)»، «گیلان» و «تربیت مدرس» به ترتیب رتبههای دوم تا پنجم را به خود اختصاص دادند و در درجهبندی کیفیت عالی شناخته شدند. از این پژوهش و ابزار بهکار رفته در آن میتوان برای ارزیابی انواع تارنماهای کتابخانهای دیگر نیز استفاده کرد. همچنین پیشنهاد میگردد طراحان و مدیران تارنماها از یافتههای این پژوهش در جهت ارتقای سطح کیفیت تارنمای کتابخانههای دانشگاهی کشور استفاده کنند.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698530_f28d7c8b3489a0c5866693a20642a6ea.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Review of Economic, Social and Cultural Factors and Challenges Pertaining to non-textbook Reading Tendencies by Youths: Case Study of Metropolitan Shirazبررسی عوامل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مرتبط با گرایش جوانان به مطالعه (غیردرسی) و مشکلات آنها در این زمینه: مطالعه موردی شهر شیراز7184698531FAخدیجهسروستانینوراللهکرمیJournal Article20221210The present study was undertaken to investigate the economic, social and cultural factors relevant to Non-textbook readership (NTR) among youth. A survey was carried out on a sample taken from youth between 14 and 29 years old in Metropolitan Shiraz. A questionnaire was used in conjunction with interview. SPSS was used for descriptive and inferential data analysis. It was demonstrated that there is significant correlation between youth tendency towards reading with age, social standing, educational level of the individual and parents, ethnicity, family income, access to books and library, and membership in a given establishment or society. The most pressing matters regarding NTR among youths are shortage of cultural centers and libraries, suitable book titles, financial issues, costliness, and lack of interest or motivation for reading.این پژوهش با هدف بررسی عوامل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مرتبط با گرایش جوانان به کتابخوانی (مطالعه غیردرسی) صورت گرفت. روش تحقیق این پژوهش پیمایشی و جامعه آماری آن جوانان 14 تا 29 ساله شهر شیراز میباشد. ابزار گردآوری اطلاعات در این پژوهش، پرسشنامه همراه با مصاحبه بوده است. تجزیه و تحلیل دادهها در دو سطح توصیفی و استنباطی با استفاده از نرم افزار «SPSS» صورت گرفته است. آزمون فرضیهها نشان میدهد که گرایش جوانان به مطالعه با سن، طبقه اجتماعی، سطح تحصیلات فرد و والدین آنها، قومیت، میزان درآمد خانوار، دسترسی به کتاب و کتابخانه و عضویت در انجمن یا تشکلی خاص رابطه معناداری دارد. مهمترین مشکلات جوانان برای مطالعه بـه ترتیب کمبود مراکز فرهنگی و کتابخانهها، کمبود کتابهای مناسب جوانان، مسائل مالی و گرانی، نداشتن علاقه و انگیزه برای مطالعه میباشد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698531_9532673e7195762406121985ae48f579.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Reference Librarian in Digital Environment:کتابدار مرجع در محیط رقومی (دیجیتال): ویژگیهای اخلاقی از نگاه متخصصان85102698532FAفرامرزسهیلی0000-0003-2581-7052لیلاخلیلیJournal Article20221210The information explosion of the latter half of the twentieth century, gave rise to online databases and various information media that gradually impacted on the very physical environment of the library. It transformed the librarians’ role. Reference librarians are no exception. The present study aims to investigate the need or lack of need to reference librarians within the digital domains based on the views expressed by LIS authorities in Iran. It would attempt further, to identify the qualities required for such librarian should a need for her/his expressed. The research, while descriptive in nature, was based on analyzing the results obtained by the checklist devised by the authors. LIS Specialist sample was composed of 57 people who filled the checklist. Findings show that there is a significance between employing ICT and need for a reference librarian. LIS experts in Iran believe that introduction of ICT, especially Internet and the WWW not only didn’t decrease the need for such librarians, but has caused the reference librarian to attain a more important and better status than before. Findings further demonstrated that while Iran is not a signatory to the international copyright conventions, the Iranian reference librarians are fully committed to observing author’s copyright and intellectual rights and frown on using software crackers.پدیده انفجار اطلاعات در دهه های میانی قرن بیستم، باعث توسعه پایگاه های اطلاعاتی پیوسته و محمل های اطلاعاتی الکترونیکی مختلف شد و به تدریج بر محـیط فیـزیکی کتابخانه ها نیز تأثیرگذارد و نقش های کتابداران را متحول کرد. کتابداران مرجع نیز از این تحولات درامان نماندند. پژوهش حاضر در نظر دارد نیاز یا عدم نیاز به کتابدار مرجع در محیط های رقومی را بر اساس نظرات صاحبنظران علوم کتابداری و اطلاعرسانی ایران مورد بررسی قرار دهد و تعیین کند، در صورت نیاز به کتابدار مرجع در محیط رقومی وی باید از چه ویژگی هایی برخوردار باشد. پژوهش حاضر از نوع توصیفی است و با رویکرد تحلیلی انجام گرفته است. گردآوری داده ها بهوسیله سیاهه وارسی ساخته محققان صورت گرفته است. جامعه پژوهش، متخصصان علوم کتابداری و اطلاعرسانی ایران می باشد که در مجموع 57 نفر به سیاهه وارسی پاسخ دادهاند. نتایج پژوهش نشان داد که رابطه معناداری بین بهکارگیری فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی و نیاز به کتابدار مرجع وجود دارد و متخصصان علوم کتابداری و اطلاعرسانی ایران معتقدند ورود فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی، بهخصوص اینترنت و وب جهانگستر، نه تنها نیاز به کتابدار مرجع را را کاهش نداده، بلکه سبب شده که این کتابداران حتی نسبت به گذشته جایگاه مهمتر و بهتری به دست آورند. نتایج همچنین نشان داد با وجود اینکه کشور ایران معاهده حقمؤلف را نپذیرفته است، ولی کتابداران مرجع بهطور کامل حقوق مادی و معنوی مؤلف را رعایت میکنند و استفاده از نفوذگر ها و قفلشکن های نرم افزاری را مناسب نمی دانند. این کتابداران آموزش دیدهاند تا در مصاحبه سنتی علایق شخصی خود را مطرح نکنند، پس این ویژگی در نظرخواهی از متخصصین نیز انتخاب نگردیده که نشاندهنده این است که کتابداران در چنین محیط جدیدی هم به منشور اخلاقی حرفه خود پایبند هستند.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698532_de4567c587e01b7f99c02e95acf4561a.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Fundamentals of Guidelines for Visual Representation of Informationمبانی و راهبردهای ارائه و نمایش دیداری اطلاعات103126698533FAفریبرزدرودی0000-0003-0386-5301Journal Article20221210Information visualization is a computer-assisted method for data representation. By processing the information into a visual framework, it enables the user to observe, browse, receive and understand information. Information visualization is a new research field that concentrates on using visualizing techniques towards helping people understand and analyze data. The fundamentals of visualization includes GUI design, Computer Graphics, HCI, cognitive theories and graphic design. Based on Schneiderman’s classification, information visualization includes one, two, three ad multidimensional as well as time-based, hierarchical and network data.مصورسازی اطلاعات روشی رایانهای برای نمایش «داده» است، که عبارت است از پردازش اطلاعات تبدیل شده به قالب دیداری که کاربر را قادر میسازد تا اطلاعات را مشاهده، مرور، دریافت و درک نماید. مصورسازی اطلاعات، یک حوزه پژوهشی نوین میباشد که بر استفاده از فنون مصورسازی جهت کمک به افراد، برای درک و تحلیل دادهها تمرکز یافته است. مبانی مصورسازی شامل طراحی رابطکاربر، گرافیک رایانهای، تعامل میان انسان و رایانه، نظریههای شناختی و طراحی هنری میشود. بر اساس طبقهبندی اشنایدرمن، مصورسازی اطلاعات شامل: دادههای یکبعدی، دوبعدی، سهبعدی، چندبعدی، زمانی، سلسلهمراتبی و شبکهای است.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698533_14d44ce1615b2450fe622a7faa4ef1e2.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Web site Evaluation Criteriaمعیارهایی جهت ارزیابی تارنما(سایت)های وب (محتوا و کارایی)127143698534FAمژگانبینشJournal Article20221210The ever-increasing evolution of the Internet and the growing number of the resources accessible through this medium, has turned the issue of resource evaluation of the internet-based information into a controversial and cogent issue. By nature, the internet milieu is uncontrollable. It concomitantly contains both verifiable and unverifiable information. Thus it behooves the internet users to develop resource evaluation and critical thinking skills in order to discern appropriate quality resources. Through review and comparison of the available checklists, the present paper endeavors to offer criteria for website evaluationبا پیشرفت روزافزون اینترنت و افزایش تعداد منابع قابل دسترس از طریق این رسانه، مسأله ارزیابی منابع و اطلاعات موجود در این شبکه جهانگستر به موضوعی قابلتأمل و بحثبرانگیز تبدیل شده است. ازآنجایی که اینترنت فضایی غیرقابل کنترل است و هرگونه اطلاعات معتبر و غیرمعتبر همزمان در این فضا موجودند، بنابراین لازم است که استفادهکنندگان از شبکه جهانی اینترنت، در خود مهارتهای ارزیابی منابع و تفکر انتقادی را به منظور تشخیص منابع با کیفیت و مناسب، ایجاد نمایند. در این مقاله تلاش شده تا با مطالعه و بررسی سیاهههای وارسی متعدد موجود، معیارهایی جهت ارزیابی تارنماهای وب تهیه شده و توضیحاتی در مورد چگونگی ارزیابی آنها از طریق این معیارها ارائه گرددhttps://jipm.irandoc.ac.ir/article_698534_98c6ca74c6f9ff415173f96f59d067fb.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822323420080621Thesauri on the Web: Current Developments and Trendsاصطلاحنامههای روی وب: پیشرفتها و گرایشهای جاری145161698535FAفخرالساداتمحمدیJournal Article20221210This article provides an overview of recent developments relating to the application of thesauri in information organisation and retrieval on the World Wide Web. It describes some recent thesaurus projects undertaken to facilitate resource description and discovery and access to wide-ranging information resources on the Internet. Types of thesauri available on the Web, thesauri integrated in databases and information retrieval systems, and multiple-thesaurus systems for cross-database searching are also discussed. Collective efforts and events in addressing the standardisation and novel applications of thesauri are briefly reviewedاین مقاله برداشتی کلی درباره پیشرفتهای اخیر در کاربرد اصطلاحنامهها در سازماندهی اطلاعات و بازیابی آنها از شبکه جهانی وب را ارائه میکند. نویسنده در این مقاله تعدادی از طرحهای اخیر اصطلاحنامه در دست اجرا برای آسان ساختن ِتوصیف، یافتن منابع و دسترسی به دامنه وسیعی از منابع اطلاعاتی موجود در اینترنت را شرح میدهد. انواع اصطلاحنامههای موجود در وب، اصطلاحنامههای ترکیبشده همراه با پایگاههای اطلاعاتیِ نظامهای بازیابی اطلاعات، و نظامهای چنداصطلاحنامهای برای جستجوی بینپایگاهی مورد بحث قرار میگیرند. در انتها به تلاشهای جمعی و فعالیتهای انجام شده برای استانداردسازی اصطلاحنامه و کاربردهای جدید آن بهطور مختصر اشاره میشود.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698535_d96a6bed39db19b024be54cc11c71412.pdf