پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Designing Semantic Modelof Library & Information Science Education Utilizing Soft Systems Methodolgy (SSM)به کارگیری متدولوژی سیستمهای نرم در آموزش علم اطّلاعات و دانششناسی و ارائه الگوی جایگزین مبتنی بر هستاننگاری29132269958210.35050/JIPM010.2020.052FAامیرحسامرادفردانشکده مدیریت؛ دانشگاه تهران؛فاطمهفهیم نیادانشکده مدیریت، دانشگاه تهرانملوک الساداتحسینی بهشتیپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)0000-0003-0059-6927Journal Article20221210 Reviewing the recently published and authentic texts in the field of Library & Information Science’s education indicates some fundamental problems in this pedagogic process. According to different factors dealing with the process such as professors, learners, educational department and learning resources, confronting the challenges is considered as complex issues. Therefore, in this research Soft Systems Methodolgy (SSM) was chosen to propose a comprehensive model to solve the mentioned problems.
Soft Systems Methodolgy (SSM) is one of the Action Research’s methods. In view of research approach, SSM’s considered qualitative. Based on the Checkland seven proposed stages, problem situation was identified, and then it was expressed in the form of rich picture. Driving root definitions and CATWOE model were cleared to accomplish the conceptual model. Comparison of the conceptual model to real world, also proposing feasible and desired changes are the fifth and sixth stages of the reserach. Finally, taking action to improve the current situation in the field of Library & Information Science’s education finished the procedure.
Utilizing the seven steps of SSM, this resrarch draws the rich picture illustrating the process of Library & Information Science’s education and its issues dealing with the related ecosystem. Accordingly, the final model consisting of three ontologies (learners, professors, and educational content) was attained. To validate the semantic model, Cohen’s kappa coefficient was calculated. Pertaining to the high level of agreement coefficient, 9203/., the achieved conceptual model was approved. To utilize the comprehensive model, it was implemented by Protégé4.3 software and OWL2 language.
The obtained model, approved by high level of expert agreement, not only can be an appropriate solution for the problems involved in Library & Information Science’s education in Iran, but also can be considered as a pattern for future researches in designation and implementation of semantic model of education in the other disciplines. The findings indicate that the semantic model is a complex concept including different aspects and indices which can be easily implemented and noticed by policy-makers, designers and other players in designation and assessment of teaching-learning environments. بازخوانی متون متأخّر و معتبر حوزه علم اطّلاعات و دانششناسی، از وجود برخی مسائل بنیادین در فرایند آموزش این رشته حکایت دارد. از آنجاکه عوامل مختلفی از جمله اساتید، دانشجویان، گروههای آموزشی و متن و محتوا در این فرایند نقش ایفا میکنند، تصمیمگیری جهت رفع موانع موجود از مسائل پیچیده به شمار میرود. از این رو در فاز اوّل پژوهش حاضر از متدولوژی سیستمهای نرم، که تکنیک حل مسائل پیچیده محسوب میگردد، بهره گرفته شد.
متدولوژی سیستمهای نرم از روشهای تحقیق در عملیات (اقدام پژوهی) به شمار میرود و از لحاظ رویکرد پژوهش، روش کیفی است. در فاز اول پژوهش، بر اساس هفت گام چک لند، ابتدا شرایط مسأله ساز شناسایی شد، تصویر گویا بر اساس الگوی عمومی آموزش گیج و برلاینر شکل گرفت. تعاریف ریشهای در قالب مؤلفههای CATWOE بدست آمد. مدل مفهومی ترسیم و با استفاده از نظرات خبرگان اعتبارسنجی شد. سپس مدل مفهومی با شرایط واقعی تطبیق داده شده و در آخر پیشنهادات لازم جهت اعمال تغییر تبیین ارائه گردید.
با بهره مندی از مراحل هفتگانه متدولوژی سیستمهای نرم، ابتدا تصویر روشنی از فرایند آموزش رشته و مسائل مبتلابه در اکوسیستم مربوطه به نمایش درآمد و مدل نهایی حاصل از تجمیع سه هستاننگاری فراگیر، مدرّس و محتوای آموزشی حاصل شد. در پایان مدل پیشنهادی با ضریب توافق کاپا بالای 90 درصد مورد تأیید خبرگی قرار گرفت. به منظور اجرایی نمودن مدل کلان حاصل شده، الگوی معنایی مبتنی بر هستاننگاری طراّحی و با زبان OWL2 پیادهسازی شد.
مدل مفهومی بدست آمده از متدولوژی سیستمهای نرم با تایید و توافق خبرگی، نتنها قادر خواهد بود مسائل مطرح در آموزش علم اطّلاعات و دانششناسی را پاسخ دهد بلکه میتواند به عنوان مبنایی برای پژوهشهای آتی در جهت طراحی و پیادهسازی نظام آموزش معنایی در رشتههای مختلف نیز قرار گیرد. مدل معنایی آموزش، مفهومی با ابعاد و مؤلفههای گوناگون است که کاملاً عملیاتی و قابل پیادهسازی بوده و میتواند مورد توجّه سیاستگذاران، طراحان و بازیگران حوزه آموزش علم اطلاعات و دانششناسی در طراحی و ارزیابی نظامهای یادگیری-یاددهی قرار گیرد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699582_a8de3771db917dad87ba9d50aee9dd5f.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Cognitive Components Analysis in Therapistsâ Information Seeking Behavior Using Neuroscience Research Toolsواکاوی مؤلفههای شناختی در فراگرد رفتار اطلاعیابی درمانگران با استفاده از ابزارهای پژوهشی علوم عصب شناختی32334869958310.35050/JIPM010.2020.053FAعلیاکبریدانشگاه فردوسی مشهدمحسننوکاریزیگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه فردوسی مشهد0000-0001-7716-8280رضارستمیگروه روانشناسی بالینی؛ دانشگاه تهرانعلیمقیمیگروه زیست شناسی، هسته پژوهشی علوم اعصاب و رفتار رایان؛ دانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20221210This study is to explore the cognitive components of therapists’ information seeking behavior in the diagnosis and treatment of mental disorders. According to the high power of neuroscience tools in the analysis of immediate cognitive components, Quantitative Electroencephalography (QEEG) was used. Following, five of the therapists were selected by random sampling from a variety of researchers and entered in the research process. To gather data, some tools such as QEEG and Morae software were used. The findings showed that the brain waves of the therapists in the early stages of Kuhlthau’s ISP revealed extensive cognitive activities. As the therapists moved on to the final stages of Kuhlthau’s ISP, these cognitive activities diminished and the brain emotions overcame. Based on the findings, the best step for librarian intervention to guide and assist clinicians was stage 3 of Kuhlthau’s ISP. Also, findings indicated that the therapists’ information seeking behavior in the cognitive actions section was similar to the Kuhlthau’s ISP Model. Finally, it can be concluded that based on modern neuroscience and information technology tools, one can provide a better understanding of the up-to-the-minute process of therapists’ information seeking behavior, and due to smart and personalized systems , provide at the right moment, the appropriate information to the users. This evolution can be a major step in promoting information seeking behavior and advancing in the user information needs momently.این پژوهش بر آن است که مؤلفههای شناختی رفتار اطلاعیابی درمانگران در تشخیص و درمان اختلالهای روانی را مورد واکاوی قرار دهد. بر این اساس، با توجه به توان بالای ابزارهای علوم عصبشناختی در واکاوی مؤلفههای شناختی در لحظه، از روش الکتروآنسفالوگرافی کمی استفاده شد. در ادامه، پنج نفر از درمانگران بهصورت نمونهگیری انتخابی، که تنوع مد نظر پژوهشگران را داشتند، انتخاب شده و در فرایند پژوهش قرار گرفتند. برای گردآوری دادهها علاوه بر الکتروآنسفالوگرافی کمی از نرمافزار «مورائه» استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد که امواج مغزی درمانگران در مراحل اول «کولثاو» بیانگر فعالیتهای گسترده شناختی است. هرچه درمانگران به سمت مراحل انتهایی حرکت کردند، از شدت این فعالیتها کاسته و جنبه هیجانات مغز غالب شد. بر مبنای یافتهها، بهترین مرحله جهت مداخله کتابدار برای راهنمایی و کمک به درمانگران در جهت ارائه اطلاعات، مرحله سوم «کولثاو» است. در نهایت، یافتههای پژوهش نشان داد که رفتار اطلاعیابی درمانگران در بخش کنشهای شناختی با مدل فراگرد جستوجوی اطلاعات «کولثاو» مطابقت دارد. در نتیجه، به نظر میرسد با تکیه بر ابزارهای نوین تولیدشده در چند دهه اخیر در حوزه علوم اعصاب و تکنولوژی اطلاعات بتوان شناخت بهتری از لحظه لحظه فراگرد رفتار اطلاعیابی درمانگران پیدا کرد و با کمک سامانههای هوشمند و شخصیسازیشده در لحظه مناسب، اطلاعات مناسب را به کاربران ارائه داد. این تحول میتواند گامی بلند در ارتقای رفتار اطلاعیابی و پیشرفت در حصول اطلاعات مورد نیاز برای کاربران در لحظه باشد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699583_2f9cad812e666b73a783cf5991d4ef63.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Machine Indexing of Documents in the Field of Information Retrieval Using Text Mining in the RapidMiner Softwareنمایهسازی ماشینی مدارک حوزه بازیابی اطلاعات با استفاده از متنکاوی در نرمافزار رپیدماینر34937469958410.35050/JIPM010.2020.054FAحمیدهجعفری پاورسیدانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات؛ تهران، ایراننجلاحریری؛ دانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات؛ تهران، ایران؛0000-0003-2320-7023مهدیعلیپور حافظیدانشگاه علامه طباطبائی؛ تهران، ایران0000-0002-3113-9887فهیمهباب الحوائجیدانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات؛ تهران، ایران0000-0002-0247-6614مریمخادمیدانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد تهران جنوب؛ تهران، ایران0000-0002-9741-6808Journal Article20221210Machine indexing Provides compatibility between classification codes and indexing terms, extracted expressions and words automatically from a Compiled thesaurus.. In designing an auto-indexing system, computer completely replaces humans. The purpose of this research was to identifying and extracting keywords and the subject trends of articles in the field of information retrieval and the subject’s specificity of the author of each article by using the text mining and categorizing (classifying) with the help of concurrence vocabularies. The method of this research is applied and based on the CRISP model of data mining and text mining algorithms are used. The research population consists of 313 articles in the field of information retrieval indexed in the Normmags database. After normalizing the text of the articles by the Virastyar software, and after text mining of the articles by version 7.1 of the RapidMiner software, the keywords were extracted by calculating their weight and were analyzed using two classical classification algorithms consisting of KNN and Naïve Bayse.In this study, the computer automatically indexed the readable machine text by using the frequency of the words with the help of the text mining tools of RapidMiner software. For this purpose, we use N-gram operators and calculate the weight of the words according to TF-IDF method. Terms and key concepts and subject and specialization of author of each article are extracted in the form of 16 categories. Finally, the superiority of the KNN model in categorization of the core subjects of the papers, this study is proving to be 85% more accurate than the Naïve bayse model. Finding the results of calculating the accuracy of the models indicate the acceptable performance of the RapidMiner software in machine indexing of texts. Indexing texts by using this method can help improve the results of information retrieval and prevent false dropping of information in databases.سازگاری کدهای ردهبندی و اصطلاحات نمایهسازی از یک اصطلاحنامه مدون با عبارات و کلماتی که بهطور خودکار استخراج شده، با استفاده از نمایهسازی ماشینی ایجاد میشود. در طراحی نظام نمایهسازی خودکار، کامپیوتر بهطور کامل جایگزین انسان میشود. این پژوهش با هدف اسـتخراج کلمـات کلیـدی و شناسایی گرایشهای موضوعی مقالات نمونه آماری در حوزه بازیابی اطلاعات و تخصص موضوعی نویسنده هر مقاله با روش متنکاوی و دستهبندی آنها با استفاده از همرخدادی واژگان صورت گرفته است. روش این پژوهش از نوع کاربردی است و بر اساس مدل «کریسپ» از مدلهای فرایند دادهکاوی و الگوریتمهای متن کاوی انجام گرفته است. جامعه پژوهش، 313 مقاله حوزه بازیابی اطلاعات نمایهشده در «پایگاه نورمگز» است. پس از نرمالسازی متن مقالات با نرمافزار ویراستیار، طی متنکاوی مقالات با نسخه 7/1نرمافزار «رپیدماینر»، واژگان کلیدی از طریق محاسبه وزن آنها استخراج و دادهها با استفاده از دو الگوریتم کلاسیک دسته بندی یعنی «کیانان» و «نایو بیز» تجزیه و تحلیل شدند. در پژوهش حاضر، کامپیوتر با کمک ابزارهای متنکاوی نرمافزار «رپیدماینر»، متن ماشین خوان را با استفاده از بسامد واژهها بهطور خودکار نمایهسازی کرده است. بدینمنظور، با کمک عملگرهای «ان-گرام» و محاسبه وزن کلمات بر اساس روش «تیاف-آیدیاف»، اصطلاحات و مفاهیم کلیدی و تخصص موضوعی نویسنده هر مقاله در قالب 16 دستهبندی استخراج شده است. سرانجام، برتری مدل «کیانان» در دستهبندی موضوعات هسته مقالات این پژوهش با دقت 85 درصدی نسبت به مدل «نایو بیز» تأیید شد. مشاهده نتایج محاسبه دقتهای مأخوذه از مدلها، گواه کارایی قابل قبول نرمافزار «رپیدماینر» در نمایهسازی ماشینی متون است. نمایهسازی متون با استفاده از این روش میتواند به بهبود نتایج بازیابی اطلاعات و جلوگیری از ریزش کاذب اطلاعات در پایگاههای اطلاعاتی کمک کند.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699584_502bdea8ad5b11bf9fc4b8af56e7b692.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Study on Usability of Non-topical Terms Used in Indexing of Islamic Sciences Resources in Information Retrievalکاربردپذیری اصطلاحات غیرموضوعی مورد استفاده در نمایهسازی منابع علوم اسلامی در فرایند بازیابی اطلاعات37539869958510.35050/JIPM010.2020.055FAسمیراآقاییدانشگاه علامه طباطبائیمهدیطاهریگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه علامه طباطبائی0000-0002-3305-5986عصمتمومنیگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه علامه طباطبائیJournal Article20221210The present research aimed to find out the usability of non-topical terms used in indexing of Islamic sciences resources in information retrieval process. The research population carried out with analytical survey method, was the users of the Islamic Sciences Information Management Database designed by Institute of Islamic Information and Document Management. A sample of 50 researchers familiar with the Islamic Sciences Information Management Database were selected by purposive convenience sampling method. Data gathering tools used in this study were three questionnaires developed by the researchers. The first questionnaire evaluated the end users’ experience of the database, the second one was an open-ended questionnaire to get feedback from users about the retrieval process and the third one was a close-ended questionnaire related to the research hypotheses. The questionnaires validity was determined by information retrieval and storage specialists, and their reliability was confirmed by Cronbach’s alpha test. Inferential statistics was applied to test the research hypotheses. Research findings indicate that using non-topical terms for expanding search query in Islamic Sciences Information Management Database led to desirable results. However, developing non-topical terms based on suggestions from end users is necessary. Findings also showed that there was a proper equivalence relationship among non-topical terms. Findings of present research indicated that paying attention to non-topical terms and using equivalence relationship between them along with applying topical terms can lead to relevant and desired results in information search and retrieval.هدف از پژوهش حاضر تبیین کاربردپذیری اصطلاحات غیرموضوعی (عمومی) مورد استفاده در نمایهسازی منابع علوم اسلامی در فرایند بازیابی اطلاعات است. جامعه پژوهش را که با روش پیمایشی-تحلیلی انجام شد، کاربران نهایی «پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی» طراحی شده توسط «پژوهشکده مدیریت اطلاعات و مدارک اسلامی» تشکیل میدادند. در میان این جامعه، 50 نفر از پژوهشگران بر پایه نمونهگیری در دسترس از نوع هدفمند، که با «پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی» آشنایی مناسبی داشتند و از آن استفاده میکردند، انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها در این پژوهش، سه پرسشنامه طراحی شده توسط پژوهشگران بود. این پرسشنامهها عبارت بودند از: پرسشنامه مربوط به میزان تجربه کاربران نهایی در استفاده از پایگاه مورد بررسی، پرسشنامه تشریحی جهت دریافت بازخورد کاربران نهایی نسبت به فرایند بازیابی، و پرسشنامهای با پرسشهای بسته برای ارزیابی نتایج جستوجو که روایی آنها توسط متخصصان ذخیره و بازیابی اطلاعات، و پایایی آنها بر اساس آزمون آلفای «کرونباخ» مورد تأیید قرار گرفت. برای تجزیه و تحلیل دادهها از شاخصهای آمار استنباطی جهت آزمون فرضیههای پژوهش استفاده شد. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که استفاده از اصطلاحات غیرموضوعی (عمومی) برای بسط جستوجو در «پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی» نتایج مطلوبی در بر داشته است. با وجود این، به گسترش اصطلاحات غیرموضوعی بر اساس نظرات و پیشنهادات کاربران نهایی عضو جامعه پژوهش نیاز هست. همچنین، همخوان با پاسخ کاربران به پرسشها، بین اصطلاحات غیرموضوعی برگزیده و ناگزیده، روابط همارز مناسبی برقرار شده است. نتایج حاصل از این پژوهش بیان میدارد که توجه به کاربردپذیری اصطلاحات غیرموضوعی در فرایند بازیابی اطلاعات، نیز برقراری روابط همارز بین آنها، افزون بر بهرهگیری از اصطلاحات موضوعی (تخصصی)، میتواند نتایج مطلوب و مرتبطی را در زمان بازیابی اطلاعات به همراه داشته باشد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699585_03ed2eab908b74048fca211d1ba02cb2.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Assessment of User Satisfaction of Research Theses and Dissertations in Iranian Scientific Database (Ganj): Based on E-Qual Modelارزیابی رضایت کاربران موتور کاوشِ پایاننامهها و رسالهها در پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج): بر پایه مدل «ایکوال»39942469958610.35050/JIPM010.2020.056FAسمیهفتاحیپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)محمدجوادارشادیپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)Journal Article20221210The increasing growth of web usage has made the importance of search engines and their quality assessment more responsive to users’ needs. One of the approaches to quality assessment is user satisfaction. The use of a search engine depends on user satisfaction, which is a measure of the quality of the search engine. Many search engines have been built in Iran. Some of these engines are widely used in searching information on the web, and some are found in a database. Iran scientific information database (Ganj) is one of the databases that has its own search engine. It contains nearly 530,000 dissertations and thesis and is one of the key scientific databases in the country with many users. Assessing the satisfaction of users of this system with its broad audience is crucial. In this research, indicators based on E-Qual model were developed to evaluate users’ satisfaction with Ganj System. Indices developed based on the Delphi method were screened and localized to assess users’ satisfaction with Ganj System. User satisfaction was also assessed using an E-Qual questionnaire. The results of the data analysis of the 156 questionnaires collected show that usability, information, and service interaction are the significant determinants of users’ satisfaction with Ganj system, respectively. In terms of usability, the ease of working with Ganj is a top priority. Likewise, the ease of interaction with the system and the apparent attractiveness of the system were introduced as the main factors.رشد روزافزون کاربرد وب اهمیت موتورهای کاوش و ارزیابی کیفیت آنها را در پاسخ به نیازهای کاربران، بیش از پیش نمایان ساخته است. یکی از رویکردهای ارزیابی کیفیت، رضایت کاربران است. کاربرد یک موتور کاوش در گرو رضایت کاربران از آن است و معیاری برای کیفیت موتور کاوش بهشمار میرود. در ایران نیز موتورهای کاوش بسیاری ساخته شدهاند. برخی از این موتورها کاربردی همگانی دارند و برای جستوجوی اطلاعات در وب بهکار میروند و برخی نیز برای جستوجو در یک پایگاه داده پدید آمدهاند. پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج) یکی از پایگاههایی است که موتور کاوش ویژه خود را دارد. این پایگاه نزدیک به 530 هزار پایاننامه و رساله را دربردارد و از پایگاههای اطلاعات علمی کلیدی کشور است که کاربران بسیاری دارد. از این رو، ارزیابی میزان رضایت کاربران این سامانه با توجه به انبوه مخاطبان آن امری حیاتی است. در قالب این پژوهش شاخصهایی بر پایه مدل «ایکوال» جهت ارزیابی رضایت کاربران سامانه «گنج» توسعه داده شد. شاخصهای توسعه دادهشده بر پایه روش «دلفی» غربالسازی و بهمنظور ارزیابی رضایت کاربران سامانه «گنج» بومیسازی شد. همچنین، ارزیابی سطح رضایت کاربران به کمک پرسشنامه مبتنی بر «ایکوال» صورت گرفت. نتایج تحلیل دادههای 156پرسشنامه گردآوریشده نشان میدهد که کاربردپذیری، اطلاعات و تعامل خدمت بهترتیب بهعنوان عوامل اصلی رضایت کاربران از سامانه «گنج» هستند. در بُعد کاربردپذیری، میزان آسانی کار با «گنج» در بالاترین اولویت قرار دارد. به همین ترتیب، راحتی تعامل با سامانه و جذابیت ظاهری آن بهعنوان عوامل اصلی معرفی شدند.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699586_8e0593c588c630364785acf2d13dd165.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220The Architecture of Farsi Knowledge Graph Systemمعماری سامانه گراف دانش زبان فارسی42546269958710.35050/JIPM010.2020.057FAسید محمد باقرسجادیدانشکده کامپیوتر؛ واحد تهران مرکزی؛ دانشگاه آزاد اسلامی؛ تهران، ایرانبهروزمینایی بیدگلیدانشکده کامپیوتر؛ دانشگاه علم و صنعت ایران0000-0002-9327-7345Journal Article20221210The knowledge graph plays an important role in the Semantic Web and Natural Language Processing (NLP) tools. There are many knowledge bases in different languages, however lack of Farsi-specific knowledge base appears some defects in research and industrial applications. In this study, the most comprehensive knowledge base in Farsi language is presented, which consists of more than 500K of entities and 7 million relations, which is accessible in an open source repository. Data is supplied from four sources: Farsi Wikipedia and its structured data such as infoboxes, web tables, Wiki tables, and a relation extraction module. A variety of challenges of triple extraction from web tables, especially wiki tables, is addressed and some solutions to tackle these challenges are offered. According to the semantic web, RDF data model and OWL2 ontology employed to implement the Farsi Knowledge Graph (FKG). Resources and their relations are stored in triple format, therefor access to the knowledge graph is provided by a SPARQL endpoint. The FKG consists of several main parts including triple extraction from raw text, triple extraction from structured data, knowledge base creation, a search system on the knowledge base, and an entity linking module. In this paper, overall architecture of these parts is discussed in detail. One of the major contribution of this work is mapping of the ontology to the FarsNet, the Persian WordNet, for research purposes. In this graph, there are a large amount of information on a variety of topics including famous people, important places, organizations and companies, literary and art works, physiology, biology, events, species, astronomy, etc. For evaluation purposes, a small part of triples were randomly collected to build a test dataset for manually inspection. Experimental results demonstrate that more than 94% of triples were obtained correctly through the process of extraction, conversion, mapping, transformation and store. Future of internet according to the semantic web will be a complex and huge global knowledge base, therefor the FKG can play a significant role in developingthis emerging technology.گراف دانش بهعنوان یکی از بسترهای مهم جهت ورود به عرصه وب معنایی و توسعه ابزارهای پردازش زبان طبیعی شناخته میشود. تاکنون پایگاههای دانش مختلفی در زبانهای گوناگون ایجاد شده است، اما فقدان چنین پایگاهی در کاربردهای پژوهشی و صنعتی که به زبان فارسی اختصاص داشته باشد، کاملاً مشهود است. در این مقاله جامعترین پایگاه دانش زبان فارسی بهصورت عمومی و چنددامنهای مشتمل بر 500 هزار موجودیت و 7 میلیون رابطه میان آنها با عنوان «فارسبیس» ارائه میگردد که بهصورت متن باز در دسترس است. منابع اطلاعاتی «فارسبیس» عبارتاند از: اطلاعات ساختیافته «ویکیپدیا» مانند جعبههای اطلاعاتی، جداول وب و همچنین اطلاعاتی که توسط ماژول استخراجگر رابطه از متن خام استخراج شدهاند. موجودیتهای گراف دانش در یک هستانشناسی برگرفته از «دیبیپدیا» و سفارشیشده برای «فارسبیس»، سازماندهی شده است. بهمنظور پیوند جعبههای اطلاعاتی «ویکیپدیا» به هستانشناسی بیش از 7000 نگاشت میان الگوها و خصیصههای «ویکیپدیا» با هستانشناسی برقرار شده است. همچنین، با روشهای یادگیری ماشین و با نظارت خبرگان، قسمتی از هستانشناسی و تعدادی از موجودیتها به «فارسنت» متصل شدهاند. مدل دادهای گراف دانش فارسی بر اساس استاندارد وب معنایی و بهصورت RDF پیادهسازی شده است.
بنابراین، دادهها بهصورت سهتایی در پایگاه دانش ذخیره شده و میتوان از طریق زبان پرسوجوهای معنایی را بیان نمود. در حال حاضر، اطلاعات متنوعی بهصورت ساختیافته راجع به اشخاص مشهور، مکانهای مهم، سازمانها و شرکتها، آثار ادبی و هنری، گونههای زیستی شامل گیاهان و حیوانات، رویدادها، زیستشناسی و اخترشناسی در این گراف قابل دسترسی است. بهمنظور خدمترسانی به موتورهای جستوجو یک سامانه جستوجو روی موجودیتها و گزارههای آن پیادهسازی شده است. «فارسبیس» از چهار جنبه صحت، فراخوانی، پوشش، و تازگی اطلاعات مورد ارزیابی قرار گرفته که نتایج بهدست آمده حکایت از غنی بودن آن دارد. بستر گراف دانش میتواند در کاربردهای بسیاری نظیر موتورهای جستوجو، سامانه پرسش و پاسخ، بازیابی اطلاعات، پردازش زبان طبیعی، تشخیص موجودیت، مشابهتیابی متن و هر کاربردی که نیازمند موجودیتهای فارسی و ارتباط میان آنهاست، مورد استفاده قرار گیرد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699587_29d6e065185bea2fa50493411a438443.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220A new approach to perform fuzzy queries over NoSQL database databasesراهکاری جدید برای انجام پرسوجوهای فازی بر روی پایگاهدادههای گرافی NoSQL46348469958810.35050/JIPM010.2020.058FAزهرااحمدیگروه ریاضی و علوم رایانه؛ دانشگاه علامه طباطباییفرزاممتین فرگروه ریاضی و علوم رایانه؛ دانشگاه علامه طباطباییفرشته آزادیپرندگروه ریاضی و علوم رایانه؛ دانشگاه علامه طباطباییJournal Article20221210Today, due to massive amount of information, NoSQL databases are used to compute complex data. These databases are used to store semi-structured and unstructured data for big data management. In this paper, fuzzy queries are executed by users on the information stored in the Neo4j graph database, which show results in defuzzy manner. To evaluate the efficiency of the proposed method, we considered a database of manufacturing company. Price and quality fuzzy variables were considered and used to define and execute the fuzzy queries. The results can verify the performance of the proposed method. Additionally, a counselor (who has information about the data) defines fuzzy terms, membership functions, and fuzzy rules table. The most important process in this method is to find the center of gravity in order to defuzzify the final result. So, an algorithm has been implemented for this purpose by C # programming language. The greatest query time is due to find center of gravity. The evaluation results show that the increase in query time by using the proposed approach in comparison to query time by using Cypher language is acceptable due to the complexity of fuzzy concepts. Therefore, the proposed solution will be suitable for using ambiguous and fuzzy queries in large databases.امروزه بهدلیل حجم انبوه اطلاعات از پایگاه دادههای NoSQLئ برای محاسبه دادههای پیچیده استفاده میشود. این پایگاه دادهها با قابلیت ذخیره دادههای نیمهساختاریافته و بدون ساختار برای مدیریت دادههای بزرگ مورد استفاده قرار میگیرد. در این مقاله پرسوجوهای فازی توسط کاربران بر روی اطلاعات ذخیرشده در پایگاه داده گراف Neo4j انجام شده است که منجر به نمایش نتایج بهصورت غیرفازی میشود. برای ارزیابی کارایی روش پیشنهادی با در نظر گرفتن یک پایگاه داده از دادههای مربوط به یک شرکت قطعهسازی، دو متغیر قیمت و کیفیت با ویژگی فازی در نظر گرفته شد و از آنها برای تعریف و اجرای پرسشهای فازی استفاده شد که نتایج میتواند صحت عملکرد روش پیشنهادی را تأیید کند. علاوه بر این، یک مشاور که دارای اطلاعات در مورد دادههاست، اصطلاحهای فازی، توابع عضویت، و جدول قوانین فازی را تعریف میکند.
یکی از فرایندهای مهم در این روش یافتن مرکز ثقل بهمنظور غیرفازیسازی نتیجه نهایی است که برای این منظور الگوریتمی با زبان برنامهنویسی #C پیادهسازی شده است. بیشترین زمان پرسوجو مربوط به یافتن مرکز ثقل است و پیچیدگی مسائل فازی سربار زمانی بیشتری تحمیل نخواهد کرد. نتایج ارزیابی نشان میدهد که افزایش زمان پرسوجو با استفاده از رویکرد پیشنهادی مبتنی بر منطق فازی نسبت به زمان پرسوجو با زبان Cypher، با در نظر گرفتن پیچیدگی بیشتر مفاهیم فازی قابل قبول است. در نتیجه، راهکار پیشنهادی گزینهای مناسب برای بهرهگیری پرسوجوهای مبهم درون پایگاه دادههای بزرگ خواهد بود.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699588_55c6ea9e0f6dccd743ea9d426421ecf0.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220A new Conceptual Architecture for Knowledge Management in Enterprise 2.0 based on Open Innovationارائه یک معماری پیشنهادی برای مدیریت دانش در بنگاه2.0 با تمرکز بر رویکرد نوآوری باز48551869958910.35050/JIPM010.2020.059FAفرشتهاحمدیمؤسسه آموزش عالی مهر البرزآزادهمحبیپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)0000-0002-6443-7450لیلانامداریانپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)0000-0002-1411-6368Journal Article20221210Nowadays, one of the key issues in enterprise 2.0 is how to use the innovative knowledge of users and customers systematically and purposely, and also benefit from the knowledge sharing in organizational processes. One effective approach is to make use of an open innovation approach leading to improvement of knowledge flows into the organization. However, to date, specific knowledge management architecture for managing such knowledge flow based on the open innovation approach has not been studied in enterprise 2.0 yet. In this research a new campestral architecture is introduced for knowledge management in enterprise 2.0 that is based on open innovation approach. For this purpose, grounded theory, a qualitative inductive research has been used with emphasis on content analysis of documents and related research studies. The results of content analysis show that the key intersection between knowledge management sharing, enterprise 2.0 and open innovation is knowledge flow management. Therefore, using the characteristics of in-flow and out-flow of knowledge, a conceptual architecture composed of five different layers with seventeen components is proposed. These layers are the logic of business, interface, process and flow of knowledge, infrastructure, and context. In the proposed architecture, each layer has some components that are connected to each other and some of them are connected to the components of other layers as well. The proposed architecture is also compared with two similar architectures in this context as well.امروزه یکی از مسائل مهم در کسبوکارهای بنگاه 2/0، چگونگی بهرهبرداری هدفمند و نظاممند از دانشهای نوآورانه کاربران و مشتریان و دستیابی به سودمندی از طریق ورود این دانش در فرایندهای سازمانی است. بهرهگیری از رویکرد نوآوری باز که سبب بهبود جریانهای دانشی بنگاهها میشود، میتواند به تحقق این امر کمک کند. با این حال، تا امروز یک معماری مدیریت دانش مشخص برای مدیریت جریان دانش مبتنی بر رویکرد نوآوری باز، در بنگاه 2/0 ارائه نشده است. در این پژوهش یک معماری جدید برای مدیریت دانش در بنگاه 2/0 پیشنهاد شده که در آن از رویکرد نوآوری باز بهره گرفته شده است. برای پیشنهاد این معماری از روش کیفی نظریه دادهبنیاد با تأکید بر تحلیل محتوای اسناد و متون استفاده شده است. نتایج تحلیل محتوا نشان داده است که نقطه اشتراک مدیریت دانش، بنگاه 2/0، و نوآوری باز مدیریت جریان دانش است. بر همین اساس، با استفاده از خصیصههای جریان دانش ورودی و خروجی یک معماری مدیریت دانش پنج لایهای با هفده مؤلفه پیشنهاد شده است. این لایهها عبارتاند از لایه منطق کسبوکار، ارائه و رابط، فرایند و جریان دانش، زیرساخت، و زمینه. در معماری پیشنهادی هر یک از این لایهها دارای مؤلفههایی هستند که با یکدیگر و با برخی از مؤلفههای سایر لایهها در ارتباطاند. معماری پیشنهادی با دو نمونه اصلی مشابه در مطالعات پیشین نیز مقایسه شده است.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699589_30c585663a36bbdfde708976c5890a4b.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Determining Organizational Maturity of Information Technology with Information Technology and Business Alignment Approach by Capability Maturity Model Integration and Best Practices of Information Technology Infrastructure Library; Case Study: Kermanshah Electric Power Distribution Companyبررسی بلوغ سازمانی فناوری اطلاعات با رویکرد همسویی کسب و کار و فناوری اطلاعات با استفاده از دو روش مدل بلوغ توانمندی یکپارچه و به روشهای کتابخانه زیرساخت فناوری اطلاعات مطالعه موردی: شرکت توزیع نیروی برق استان کرمانشاه51955269959010.35050/JIPM010.2020.060FAنسیبهپوطیدانشگاه سید جمال الدین اسدآبادیمحمدرضاتقوادانشگاه علامه طباطباییJournal Article20221210Strategic planning of information technology is one of the concerns for new organizations. This paper is the result of a research project in the field of IT strategic planning in Kermanshah Electric Power Distribution Company. Based on the common view of all strategic planning models, one of the important steps is to determine the status of the organization in the area in question. Given the notifications of upstream documents, such as the Tavanir Information Technology perspective document and the e-government document that are necessary to implement, as well as governance approach in this documents, this approach in the service sector has used as Kermanshah Electric Power Distribution Company vision.
Based on the vision, Capability Maturity Model Integration and Information Technology Infrastructure Library best practices have been used to determine the current statues. To achieve the purpose of the article, four phases are considered. In the first phase which is the phase of recognition, business processes are recognized. The second phase is the matching of business processes with standard processes of Information Technology Infrastructure Library. For this purpose, initially, business processes were examined form the standpoint of information architecture and then the match was done by conducting specialized interview based on the process. In the next phase, organizational maturity is determined in two ways. In the first method, initially, descriptive phrases are determined by extracting the features of ITIL best practices and delivered to process officials in the form of 27 questionnaires for 27 processes. In the second method that has its own standard questionnaire, the questionnaire is completed for all of ITIL processes. The results of examining the existing situation using best practices as well as standard processes of maturity model indicate the maturity level of the processes based on the percentage and provides the ability to compare the two methods. In addition, based on a comparative analysis of these two methods, the weaknesses and strengths of the organizational processes adapted to the processes of the Information Technology Infrastructure Library were determined, and some recommendations and suggestions for future research in this area were presented. The results show that service desk, event management, request fulfilment, configuration management, and contractor management processes as organizational strengths and change management, knowledge management, information security management, release and deployment management processes as organizational weaknesses issues can be investigated and were not regularly seen in other processes such as service level management, demand management, capacity management.برنامهریزی راهبردی در حوزه فناوری اطلاعات یکی از دغدغههای سازمانهای امروزی است. هدف این تحقیق بررسی بلوغ فناوری اطلاعات در راستای تدوین برنامه راهبردی فناوری اطلاعات در «شرکت توزیع نیروی برق استان کرمانشاه» است. بر اساس دیدگاه مشترک تمامی مدلهای برنامهریزی راهبردی، یکی از مراحل مهم، تعیین وضعیت موجود سازمان در حوزه مورد نظر است. با توجه به اسناد بالادستی، مانند سند چشمانداز فناوری اطلاعات «توانیر» و سند دولت الکترونیک که برای «شرکت توزیع نیروی برق» لازمالاجرا هستند و همچنین، رویکرد مبتنی بر حاکمیت فناوری اطلاعات در این اسناد، از همین رویکرد در حوزه خدمات بهعنوان چشمانداز «شرکت توزیع نیروی برق استان کرمانشاه» استفاده شده است. بر اساس چشمانداز تعیینشده، برای بررسی وضعیت جاری در حوزه فناوری اطلاعات از روشهای مدل بلوغ توانمندی یکپارچه و بهروشهای کتابخانه زیرساخت فناوری اطلاعات استفاده شده است. برای دستیابی به هدف این مقاله چهار فاز در نظر گرفته شده است: در فاز اول، که همان فاز شناخت است، فرایندهای کسبوکار شناسایی میشوند. فاز دوم، تطبیق فرایندهای کسبوکار با فرایندهای استاندارد کتابخانه زیرساخت فناوری اطلاعات است. برای این منظور، ابتدا فرایندهای کسبوکار از دیدگاه معماری اطلاعاتی مورد بررسی قرار گرفت و سپس، با انجام مصاحبههای تخصصی بر اساس این فرایند تطبیق مورد نظر انجام شد. در فاز بعد، تعیین بلوغ سازمانی با دو روش انجام میشود: در روش اول، ابتدا با استخراج ویژگیها بهروشهای مرتبط با هر یک از فرایندهای کتابخانه زیرساخت فناوری اطلاعات، عبارات توصیفی بهازای هر فرایند استخراج و در قالب 27 نوع پرسشنامه بهازای 27 فرایند آماده شد و جهت تکمیل به مسئولان فرایندها تحویل داده شد. در روش دوم، پرسشنامه استاندارد موجود برای آن بهازای تمامی فرایندها تکمیل شد. نتایج حاصل از بررسی وضعیت موجود، سطح بلوغ فرایندها را بر اساس درصد نشان میدهد و قابلیت مقایسه دو روش را فراهم میسازد. بهعلاوه، بر اساس تحلیل و بررسی مقایسهای این دو روش، نقاط ضعف و قوت فرایندهای سازمانی تطبیقیافته با فرایندهای کتابخانه زیرساخت فناوری اطلاعات تعیین شد و برخی توصیهها و پیشنهادات برای تحقیقات آتی در این حوزه ارائه شده است. نتایج بهدستآمده نشان میدهد که فرایندهای میز خدمت، مدیریت واقعه، انجام درخواست، مدیریت پیکربندی و مدیریت پیمانکار بهعنوان نقاط قوت سازمانی و فرایندهای مدیریت تغییر، مدیریت دانش، مدیریت امنیت اطلاعات، مدیریت نشر و استقرار بهعنوان نقاط ضعف سازمانی قابل بررسی هستند و در مورد سایر فرایندها مانند فرایندهای مدیریت سطح خدمت، مدیریت تقاضا، و مدیریت ظرفیت روند منظمی قابل مشاهده نبود.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699590_159cb1ba01295173f3409245b2ccee9d.pdfپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات2251-822335220200220Presenting a Thematic Model of Health Scientific Productions Using Text-Mining Methodsارائه مدل دستهبندی موضوعی تولیدات علمی حوزه سلامت با استفاده از روشهای متنکاوی55357469959110.35050/JIPM010.2020.061FAمحبوبهشکوهیانگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه اصفهانعاصفهعاصمیگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه اصفهان و دکتری بیزینس اینفورماتیک ، دانشگاه کروینوس بوداپست0000-0003-1667-4408احمدشعبانیگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه اصفهانمظفرچشمه سهرابیگروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه اصفهان0000-0003-1856-4210Journal Article20221210With the proliferation of the Internet and the rapid growth of electronic articles, text classification has become one of the key and important tools for data organization and management. In text classification a set of basic knowledge is provided to the system by learning. Then, new input documents enter to one of the subject groups. In health literature due to wide variety of topics, preparing such a set of early education is a very time consuming and costly task. The purpose of this article is to present a hybrid model of learning (supervised and unsupervised) for the subject classification of health scientific products that performs the classification operation without the need for an initial labeled set. To extract the thematic model of health science texts from 2009 to 2019 at PubMed database, data mining and text mining were performed using machine learning. Based on Latent Dirichlet Allocation model, the data were analyzed and then the Support Vector Machine was used to classify the texts. In the findings of this study, the model was introduced in three main steps. In data preprocessing, the unnecessary words were eliminated from the data set and the accuracy of the proposed model increased. In the second step, the themes in the texts were extracted using the Latent Dirichlet Allocation method, and as a basic training set in step 3, the data were backed up by the Support Vector Machine algorithm and the classifier learning was performed with the help of these topics. Finally, with the help of the classification, the subject of each document was identified. The results showed that the proposed model can build a better classification by combining unsupervised clustering properties and prior knowledge of the samples. Clustering on labeled samples with a specific similarity criterion merges related texts with prior knowledge, and the learning algorithm teaches classification by supervisory method. Combining classification and clustering can increase the accuracy of classification of health texts.با گسترش اینترنت و رشد سریع و روزافزون مقالات الکترونیکی، دستهبندی متون به یکی از ابزارهای کلیدی و مهم برای سازماندهی و مدیریت داده تبدیلشده است. در دستهبندی متون، یک مجموعه دانش اولیه در اختیار سامانه قرار میگیرد تا با یادگیری از این مجموعه، اسناد جدید ورودی به یکی از گروههای موضوعی، ملحق گردد. در متون سلامت به علت تنوع زیاد موضوعات، آماده کردن چنین مجموعه آموزش اولیه عملی بسیار زمانبر و هزینهبر است. هدف از مقاله ارائه مدلی ترکیبی از یادگیری (با نظارت و بدون نظارت) برای دستهبندی موضوعی تولیدات علمی حوزه سلامت است که بدون نیاز به مجموعه برچسب خورده اولیه عمل دستهبندی را انجام دهد. برای استخراج مدل موضوعی متون تولیدات علمی سلامت طی سالهای 2009 تا 2019 در پایگاه پابمد، با استفاده از روش آمیخته دادهکاوی، شامل متنکاوی و یادگیری ماشینی انجام گرفت. بر اساس مدل موضوعی تخصیص پنهان دیریکله، دادها تحلیل و سپس برای دستهبندی متون، از مدل ماشین بردار پشتیبان استفاده شد. در یافتههای این پژوهش، مدل دستهبندی متون سلامت در سهگام اصلی معرفی شد. در گام اول پیشپردازشهای لازم بر روی مجموعه داده به دلیل حذف کلمات کم تکرار و غیرضروری از مجموعه داده و افزایش دقت مدل پیشنهادی انجام گرفت. در گام دوم موضوعات موجود در متون به کمک روش احتمالاتی تخصیص پنهان دیریکله استخراج و بهعنوان یک مجموعه آموزش اولیه در گام سوم به الگوریتم دستهبندی ماشین بردار پشتیبان داده و عمل یادگیری دستهبند به کمک این موضوعات انجام گرفت. درنهایت به کمک دستهبند، موضوع هر سند مشخص گردید. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی میتواند، یک دستهبندی بهتر با استفاده از ترکیب کردن خواص بدون نظارت خوشهبندی و دانش پیشین نمونهها بسازد. انجام دادن خوشهبندی روی نمونههای برچسب دار با یک معیار شباهت مشخص، متنهای مرتبط را باهم ادغام و یک دانش پیشین ایجاد کرده، سپس الگوریتم یادگیری، دستهبندی را با روشی نظارتی آموزش میدهد. ترکیب دستهبندی و خوشهبندی میتواند دقت دستهبندی متون سلامت را افزایش دهد.https://jipm.irandoc.ac.ir/article_699591_1562f5669d08699d291f61d5b1cfaa2c.pdf