پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Investigating the Effect of Locus of Control and Research Ethics on Preventing Plagiarism Case Study of Iranian Criminal Science Experts بررسی تأثیر منبع کنترل و اخلاق پژوهشی بر پیشگیری از سرقت علمی مطالعه موردی خبرگان علوم جنایی ایران 1129 1153 704477 10.22034/jipm.2023.704477 FA حمیدرضا دانش ناری استادیارگروه حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه فردوسی مشهد،مشهد،ایران 0000-0003-2676-0422 Journal Article 2021 05 27 Plagiarism as a clear example of academic corruption violates research ethics and slows down the production of science. Despite the criminalization of plagiarism in the Law on the Protection of the Rights of Authors, Writers and Artists, the quantitative nature of research in Iran has led to the growth of this behavior. Due to the importance of the discussion, this study aimed to investigate the relationship between the control source and research ethics in the prevention of plagiarism. The statistical population of the study is all members of the group and the Telegram channel of the School of Criminal Sciences as experts in Iranian criminal law, of which 212 people were selected as the final volume using the Cochran's formula. The data collection tool is the Ratter Control Source Questionnaire in which internal and external controls are checked. Also regarding research ethics and plagiarism, a researcher-made questionnaire was designed and their face and content validity using the opinions of three experts confirmed and their reliability for research ethics and plagiarism questionnaires with Cronbach's alpha coefficient of 0.82 and 0.87 was calculated .According to the findings, there is no relationship between internal and external control and prevention of plagiarism. Given that external control is used to justify unsuccessful behaviors and that not committing a crime is a successful behavior, the lack of a link between external control and plagiarism prevention is justified, but the lack of a link between internal control and plagiarism prevention suggests that self-control and morality have no role in preventing plagiarism. Thus, it can be said that the criminalization of plagiarism and the development of intelligent plagiarism detection software such as the software of Iranian Research Institute for Information Science and Technology by increasing the costs of crime has led to deterrence. The findings also show that the variables of research ethics, age, academic status and employment status have a significant positive relationship with the prevention of plagiarism. This means that crime prevention is better guaranteed by increasing the age, improve academic standing and promote research ethics. However, studies show that gender has a significant negative relationship with the prevention of plagiarism. This means that women are more talented and willing to commit crimes. Findings from stepwise regression analysis also proved that among the five main variables, three factors of research ethics, academic status and gender are able to estimate crime prevention. سرقت علمی به‌عنوان مصداق بارز فساد آکادمیک، اخلاق پژوهشی را نقض می‌کند. با وجود جرم‌انگاری سرقت علمی در قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان، کمّی‌گرایی پژوهش در ایران موجب رشد این رفتار شده است. در این شرایط، لزوم توجه به رهیافت‌های پیشگیرانه یک مسئلة حیاتی است. گرچه متغیرهای مختلفی در پیشگیری از سرقت علمی نقش دارند، اما دو متغیر منبع کنترل و اخلاق پژوهشی در این حوزه می‌توانند دارای اثر باشند. منبع کنترل که چگونگی درک افراد در خصوص کنترل بر محیط و وقایع پیرامونی را تبیین می‌کند، نظامی از ارزش‌ها و باورهاست که در آن فرد، موفقیت‌ها و شکست‌های خود را به عوامل درونی یا بیرونی نسبت می‌دهد. اخلاق پژوهشی نیز یک رشتة معرفت‌محور است که بر انجام مطالعات نظام‌مند و امانت‌دارانه تأکید می‌کند. ازاین‌رو، در پژوهش حاضر تأثیر دو متغیر منبع کنترل و اخلاق پژوهشی در پیشگیری از سرقت علمی ارزیابی شد. جامعة آماری پژوهش، کلیة اعضای گروه و کانال تلگرامی مدرسة علوم جنایی به‌عنوان خبرگان حقوق جزا و جرم‌شناسی ایران بودند که از این میان و با استفاده از فرمول کوکران، 212 نفر به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامة منبع کنترل «راتر» بود که در آن کنترل درونی و بیرونی بررسی شد. همچنین در خصوص اخلاق پژوهشی و سرقت علمی، پرسشنامة محقق‌ساخته طراحی شد و روایی صوری و محتوایی آن‌ها با استفاده از نظرات متخصصان تأیید و پایایی آن‌ها برای پرسشنامه‌های اخلاق پژوهشی و پیشگیری از سرقت علمی با ضریب آلفای کرونباخ 82/0 و 87/0 محاسبه شد. بر اساس یافته‌ها میان کنترل درونی و بیرونی و پیشگیری از سرقت علمی رابطه‌ای وجود نداشت. نبودِ ارتباط میان کنترل بیرونی و پیشگیری از سرقت علمی بدان‌ معناست که عوامل بیرونی همچون تقدیر، شانس و به‌طور کلی، جبرگرایی نقشی در پیشگیری از جرم ندارد. با این حال، فقدان رابطه میان منبع کنترل درونی و پیشگیری از سرقت علمی مؤید این نکتة مهم است که خودکنترلی و اخلاق‌گرایی در پیشگیری از این جرم مؤثر نیست. بدین‌ترتیب، شاید بتوان گفت که جرم‌انگاری سرقت علمی و پیش‌بینی مجازات برای ارتکاب این جرم در کنار توسعة نرم‌افزارهای هوشمند تشخیص سرقت علمی همچون سامانة همانندجوی «پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران» و سامانة مشابه‌یاب متون «سمیم نور» که احتمال کشف جرم را افزایش می‌دهد، موجب بازدارندگی از جرم شده است. همچنین یافته‌ها نشان داد که متغیرهای اخلاق پژوهشی، سن، موقعیت دانشگاهی و وضعیت استخدامی با پیشگیری از سرقت علمی رابطه‌ای معنادار و مثبت دارند؛ بدین ‌معنا که به ‌موازات افزایش سن، بهبود موقعیت دانشگاهی و ارتقای اخلاق پژوهشی، پیشگیری از جرم به نحوی بهتر تضمین می‌شود. با این حال، یافته‌ها ثابت کرد که زنان استعداد و توانایی ذهنی بیشتری برای ارتکاب جرم دارند. یافته‌های حاصل از تحلیل رگرسیون گام‌به‌گام نیز ثابت کرد که از میان پنج متغیر اصلی اخلاق پژوهشی، جنسیت، سن، موقعیت دانشگاهی، و وضعیت استخدامی، سه عامل اخلاق پژوهشی، موقعیت دانشگاهی و جنسیت، توانایی تخمین پیشگیری از جرم را دارند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_704477_9d31cbafde307f3cc2408a590398149e.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Indicators and measures for measuring the level of information intelligence شاخص‌ها‌ و سنجه‌های موثر در اندازه گیری سطح هوش اطلاعاتی 1155 1226 698601 10.22034/jipm.2023.698601 FA وحید آقاکیشی زاده دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران عاصفه عاصمی دانشگاه کوروینوس بوداپست مجارستان احمد شعبانی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران عادله عاصمی دانشگاه مالایا، مالزی Journal Article 2022 12 10 The concept of information intelligence encompasses various aspects such as information and communication skills, information literacy, information behavior, individual and collective creativity, intelligence, and cognitive-perceptual issues. Measuring information intelligence is very important in information societies. Addressing the effective indicators in this issue is one of the determining issues in the use of information and data in information societies. The present study aimed to identify indicators and measures effective in measuring information intelligence. The research is applied and uses a qualitative method including library studies, content analysis, and analysis of expert opinions. Data collection tools included the study of scientific literature related to the subject, content-coding, and interviews with experts familiar with the subject of information intelligence (8 experts in knowledge and information science and 7 experts in psychology). The research population included related published literature related to scientific theories, information science experts, and psychology experts. In the subject of intelligence, Gardner's multiple intelligence theory has been used, and in the subject of information-seeking behavior various scientific theories have been used. Based on the research findings, 14 indicators and 97 measures were identified as effective for measuring information intelligence in two dimensions management and information retrieval. Finally, a proposed framework is presented for measuring information intelligence. From the findings, it was concluded that in the information society, policymakers and managers of the organization or responsible organizations in relation to increasing the level of information intelligence of the society should consider the specific strategies of the information intelligence of the society in formulating their general strategies. One of these strategic goals can be increasing the level of information intelligence of individuals, organizations, and society. To do this, effective indicators must be identified for measuring and strategies to increase the level of information intelligence of the target community. It is suggested that this matter is placed in the priorities of the information society and the native measurement tool of information intelligence can be prepared based on the findings of this research نقطه مشترک همگرایی مهارت‌های اطلاعاتی و ارتباطی، سواد اطلاعاتی، رفتار اطلاعاتی، خلاقیت‌های فردی-جمعی، هوش و مباحث شناختی-ادارکی، در مقولة هوش اطلاعاتی است. اندازه‌گیری هوش اطلاعاتی در جوامع اطلاعاتی از اهمیت زیادی برخوردار است. پرداختن به شاخص‌های مؤثر در این موضوع، از مباحث تعیین‌کننده در میزان استفاده از اطلاعات و داده در جوامع اطلاعاتی است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی شاخص‌ها و سنجه‌های مؤثر در اندازه‌گیری هوش اطلاعاتی انجام شد. پژوهش از نوع کاربردی و با استفاده از روش کیفی شامل مطالعات کتابخانه‌ای، تحلیل محتوا و تحلیل نظرات خبرگان انجام شده است. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل مطالعه متون تخصصی مرتبط با موضوع پژوهش، کدگذاری محتوا، و مصاحبه با متخصصان آشنا با مبحث هوش اطلاعاتی (8 نفر متخصص علم اطلاعات و دانش‌شناسی و 7 نفر متخصص روانشناسی) بود. جامعه پژوهش شامل متون تخصصی منتشرشدة مرتبط، نظریات علمی مرتبط، و متخصصان حوزه علم اطلاعات، دانش‌شناسی و روانشناسی است. در مبحث هوش از نظریه هوش چندگانه «گاردنر»، و در مبحث رفتار اطلاعاتی از نظریه‌های مختلف علمی استفاده شده است. طبق یافته‌های پژوهش، در نهایت، 14 شاخص و 97 سنجة مؤثر برای اندازه‌گیری هوش اطلاعاتی در دو بُعد مدیریت و بازیابی اطلاعات شناسایی شد. همچنین در پایان، یک چارچوب پیشنهادی برای اندازه‌گیری هوش اطلاعاتی ارائه شده است. از یافته‌ها چنین نتیجه‌گیری شد که در جوامع اطلاعاتی، سیاست‌گذاران و مدیران سازمان یا سازمان‌های مسئول در ارتباط با افزایش سطح هوش اطلاعاتی جامعه بایستی در تدوین راهبردهای کلی خود، راهبردهای خاص هوش اطلاعاتی جامعه را در نظر بگیرند. یکی از این اهداف راهبردی می‌تواند افزایش سطح هوش اطلاعاتی افراد، سازمان‌ها و جامعه باشد. برای این کار باید شاخص‌های مؤثر برای اندازه‌گیری و راهکارهای افزایش سطح هوش اطلاعاتی جامعة مورد نظر مشخص شود. پیشنهاد می‌شود این امر در اولویت‌های جامعه اطلاعاتی قرار گرفته و ابزار اندازه گیری بومی هوش اطلاعاتی بر اساس یافته‌های این پژوهش تهیه شود.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698601_5a9b14d4db994d47b50df75ed68e0038.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Analyzing of Twitter Users Posts and Presenting the Pattern for Application of Data in Policy Process شناسایی و تحلیل رفتار کاربران شبکه های اجتماعی متمرکز بر فناوری و ارائه فرایند کاربست داده‌ها در سیاستگذاری شواهد مبنا 1227 1256 698595 10.22034/jipm.2023.698595 FA سمیه لبافی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران(ایرانداک)، تهران، ایران محمد مهدی کاووسی دانشگاه ارشاد دماوند ، دماوند ، ایران Journal Article 2022 12 10 In this research, the activity of Twitter’s users has been analyzed. The sample of the research was the users who posted on the topic of technology. The purpose of this research was to present the process of using the data of Twitter’s users in the policy making process. This process has suggested how to use data analysis in each step of the policy making process. Algorithms presented in this process were tested with 6-month data of all Persian language Twitter’s users who have published tweets on the topic of science and technology policy. The proposed classification model was able to distinguish and separate evidence tweets from non-evidence tweets with acceptable accuracy. Also, the text of the tweets of the most influential Twitter users who posted tweets and the number of connections their tweets created were extracted and analyzed. The selection criterion of these users was the number of connections they had made (more than 300 connections), which shows that these users have paid the most attention to information filtering, applications and social networks. The innovation of this research was the proposal to use the data of social network users in the policy making process در این پژوهش رفتار کاربران شبکه اجتماعی توئیتر که به مسائل سیاستی حوزه فناوری حساس بوده‌اند و در رابطه با آن محتوا تولید کرده‌اند، تحلیل شده است. در این پژوهش شیوه کاربست داده‌های کاربران رسانه‌های اجتماعی در فرایند سیاست‌گذاری و تحلیل رفتار این کاربران مورد نظر بوده است. از‌این‌رو، فرایند کاربست داده‌های رسانه‌های اجتماعی در سیاست‌گذاری علم و فناوری ارائه شده است. این فرایند چگونگی کاربست تحلیل داده‌ها در هر مرحله از فرایند سیاست‌گذاری را پیشنهاد داده است. الگوریتم‌های ارائه‌شده در این فرایند با داده‌های 6 ماهه، کلیه کاربران فارسی‌زبان توئیتر که با موضوع سیاست‌های حوزه علم و فناوری توئیت منتشر کرده‌اند، آزمون شد و مدل دسته‌بندی پیشنهادی توانست شواهد از غیرشواهد را با دقت خوبی تشخیص و جدا سازد. متن توئیت‌های نفوذدارترین کاربران توئیتر که در کلیدواژه‌های استخراج‌شده توئیت ارسال بودند، به‌ همراه تعداد ارتباطاتی که توئیت آن‌ها ایجاد کرده بود، استخراج و تحلیل شد. معیار انتخاب این کاربران، تعداد ارتباطاتی بود که ایجاد کرده بودند (بیش از 300 ارتباط) که نشان می‌دهد این کاربران بیش از همه، موضوع فیلترینگ اطلاعات، اپلیکیشن‌ها و شبکه‌های اجتماعی را مد نظر داشتند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698595_6e849877302dffa473ab922d9da4ce7a.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Dimensions and Components of Information Security Culture: A Systematic Review ابعاد و مولفه های فرهنگ امنیت اطلاعات: یک مرور سیستماتیک 1257 1281 706394 10.22034/jipm.2023.706394 FA سهیلا جعفرنژآد ثانی دانشگاه علامه طباطبائی محمدرضا تقوا دانشگاه علامه طباطبائی محمدتقی تقوی فرد دانشگاه علامه طباطبائی میرعلی سیدنقوی دانشگاه علامه طباطبائی Journal Article 2022 07 06 Creating an information security culture helps to minimize threats, especially threats caused by humans, in order to protect information, and as a result, it leads to the reduction of data breaches or incidents in organizations. No study has been conducted to identify the components of information security culture in the country so far. Information security culture has been investigated and analyzed using different approaches and based on different theories. The purpose of this article is to review the existing researches in the field of information security culture in order to investigate the knowledge resulted and identify the dimensions and components of the information security culture and integrate the literature in this field. In order to carry out this systematic review, all the studies conducted in the field of information security culture were extracted from reliable databases using relevant keywords. Finally, 310 related articles from 2000 to 2022 were reviewed. Based on the results of this study and according to the purpose of the research, the components and dimensions of information security culture with different approaches and perspectives were identified and compiled. The research findings indicate that there is no widely accepted set of dimensions and components. Different researchers have considered different dimensions and components for the information security culture. They have used 3 theories and concepts in their studies. The frequency of theories used in different researches was determined and the most commonly used one is Schein’s organizational culture model. Also the mentioned researches have been carried out in various organizations and industries. There is no industry-specific model or framework provided. Also, most of the proposed models or frameworks are descriptive and have not been evaluated, and in terms of geographical division, the researches were also examined and it was found that most of the researches belong to developing countries. ایجاد فرهنگ امنیت اطلاعات در به ‌حداقل رساندن تهدیدات، به‌ویژه تهدیدات انسانی در جهت حفاظت از اطلاعات کمک می‏کند و در نتیجه، به کاهش نقض داده‎ها یا حوادث در سازمان‎ها منجر می‎شود. تاکنون مطالعه‎ای جهت شناسایی مؤلفه‎های فرهنگ امنیت اطلاعات در کشور صورت نگرفته است. بر اساس نظریه‎های مختلف، فرهنگ امنیت اطلاعات با رویکردهای مختلفی بررسی و مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته است. هدف این مقاله بررسی تحقیقات موجود در حوزه فرهنگ امنیت اطلاعات و شناسایی ابعاد و مؤلفه‏های فرهنگ امنیت اطلاعات و یکپارچه‎سازی ادبیات این حوزه است. به‌منظور انجام این مرور نظام‌مند کلیه مطالعات انجام‌گرفته درحوزه فرهنگ امنیت اطلاعات با استفاده ازکلیدواژه‏های مرتبط از پایگاه داده‎های معتبر استخراج شد و سرانجام، تعداد 310 مقاله مرتبط از سال 2000 تا 2022 مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس بررسی صورت‌گرفته و با توجه به هدف پژوهش، مؤلفه‏ها و ابعاد فرهنگ امنیت اطلاعات با رویکردها و دیدگاه‎های متفاوت شناسایی و گردآوری گردید. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که مجموعه‎ای از ابعاد و مؤلفه‎ها که به‌طور گسترده پذیرفته شده باشند، وجود ندارد و محققان مختلف، ابعاد و مؤلفه‏های متفاوتی برای فرهنگ امنیت اطلاعات در نظر گرفته‎اند. محققان از 3 تئوری و مفهوم در مطالعات خود استفاده نموده‏اند. فراوانی تئوری‌های مورد استفاده در پژوهش‏های مختلف مشخص شد و بیشترین تئوری مورد استفاده، مدل فرهنگ سازمانی «شاین» است. پژوهش‎ها در سازمان‏ها و صنایع مختلفی انجام گرفته، ولی مدل یا چارچوبی مختص به یک صنعت خاص ارائه نشده است. همچنین، بیشتر مدل‌ها یا چارچوب‎های پیشنهادی جنبه توصیفی داشته و مورد ارزیابی قرار نگرفته‌اند. از لحاظ تفکیک جغرافیایی نیز ‌پژوهش‌ها مورد بررسی قرار گرفت و مشخص گردید که بیشترین آن‌ها به کشورهای در حال توسعه تعلق دارند

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_706394_694742f9d19d9a539fe5153476703863.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 The Banks in the Age of Digital Transformation: Considerations for Enterprise Architecture ملاحظات معماری سازمانی بانک‌ها در عصر تحول دیجیتال 1283 1317 698604 10.22034/jipm.2023.698604 FA فاطمه شیری دانشگاه تهران ، تهران، ایران مهدی شامی زنجانی گروه مدیریت فناوری اطلاعات دانشگاه تهران ، تهران، ایران محمد ابویی اردکان گروه مدیریت صنعتی دانشگاه تهران ، تهران، ایران 0000-0003-2534-1832 فریدون شمس علئیی گروه مهندسی نرم افزار دانشگاه شهید بهشتی ، تهران، ایران Journal Article 2022 12 10 In the world of continuous changes, digital transformation has emerged as an inevitable factor for survival of organizations. Not only it is a technology change, but also is a radical change in all aspects and in other words is a business transformation. Banks like other organizations in digital era are facing new features namely the emergence of disruptive technologies and new business models, presence in ecosystems and importance of customer experience. In order for revising an enterprise architecture with digital transformation approach, it is required to determine the distinguishing characteristics of digital banks and traditional banks. The reason is that such characters affect the enterprise architecture framework approach and also the school of thought of enterprise architecture. In the present research, we applied the mixture of quantitative and qualitative research method. Firstly, using a systematic literature review, 284 papers with related keywords with digital bank were reviewed in order to extract the distinguishing features of this bank with traditional banks. In order for determining the indicators and their categories using the SLR, alongside a researcher (coder 1) is done by another expert of SLR (coder 2). Considering the KAPA coefficient 804%, six major features of digital banks are as follows: customer-centric experience, service oriented, based on ecosystem, alignment with digital technologies, digital transformation strategy, and platform oriented codded as 18 micro features. For finding the enterprise architecture school of thought and enterprise architecture framework aligned with digital banks, a questionnaire was designed by a group of 27 experts of enterprise architecture and digital transformation. The results of findings were analyzed using SWARA-WASPAS method. The results show that by considering the macro and micro characteristics of digital banks, in order for implementing a digital bank architecture, considering the distinguishing characters of the bank, it is essential to select ecological school of thought and service-oriented framework. در دنیای تغییراتِ مستمر، تحول دیجیتال به موضوعی ضروری و به عامل کلیدیِ بقای سازمان‌ها تبدیل شده است. این موضوع نه‌تنها تغییری فناورانه، بلکه تغییراتی بنیادین در تمامی ابعاد و به بیان ساده تحول کسب‌وکار است. بانک‌ها مانند سایر سازمان‌ها در عصر دیجیتال با ویژگی‌های متفاوتی مانند ظهور فناوری‌های تحول‌آفرین و مدل‌های کسب‌وکار جدید، حضور در اکوسیستم‌ها و افزایش اهمیت بالای تجربه مشتری روبه‌رو هستند. جهت بازنگری معماری سازمانی با رویکرد تحول دیجیتال لازم است ویژگی‌های متمایزکنندة بانک دیجیتال با بانک‌های سنتی به‌خوبی شناسایی شوند؛ چرا که این ویژگی‌ها بر انتخاب رویکرد چارچوب معماری سازمانی و همچنین مکتب فکری معماری سازمانی تأثیرگذار هستند. در این پژوهش ابتدا با روش مرور نظام‌مند مبانی نظری 284 مقاله با کلمات کلیدی مرتبط با بانکداری دیجیتال مورد بررسی قرار گرفت تا ویژگی‌های متمایزکنندة این بانک با بانک‌های سنتی به‌دست آید. جهت شناسایی شاخص‌ها و دسته‌بندی آن‌ها با استفاده از مرور نظام‌مند، افزون‌ بر پژوهشگر (کدگذار 1)، توسط یک فرد متخصص مرور سیستماتیک (کدگذار 2) نیز انجام شد. با توجه به مقدار ضریب کاپای 804/0، شش ویژگی کلان متمایزکنندة بانک دیجیتال عبارت‌اند از: مشتری‌محور، سرویس‌محور، مبتنی ‌بر اکوسیستم، انطباق با فناوری‌های دیجیتال، استراتژی تحول دیجیتال، و پلتفرم‌محور که در قالب 18 ویژگی خُرد کدگذاری شده‌اند. برای یافتن مکتب فکری معماری سازمانی و چارچوب معماری سازمانی متناسب با بانک دیجیتال، پرسشنامه‌ای با جامعة آماری 27 نفر از خبرگان حوزه معماری سازمانی و تحول دیجیتال طراحی شد. نتایج حاصل از پرسشنامه با روش تصمیم‌گیری چندشاخصه «سوارا-واسپاس» مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان می‌دهد که برای پیاده‌سازی معماری بانک دیجیتال با توجه به ویژگی‌های کلان و خُرد متمایزکنندة این بانک، لازم است مکتب اکولوژیکال و رویکرد چارچوب سرویس‌محور انتخاب شوند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698604_3e20cc6af1c1553055d21c4acf525cc7.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Study of user experience of Users in interaction with Iran Scientific Database (Ganj) based on Honeycomb model بررسی تجربه کاربران در تعامل با پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج) بر پایه مؤلفه‌های مدل لانه‌زنبوری 1319 1344 698609 10.22034/jipm.2023.698609 FA سمیه دیلمقانی دانشگاه خوارزمی تهران ، تهران ، ایران محمد زره‌ساز دانشگاه خوارزمی تهران ، تهران ، ایران 0000-0002-3421-1709 رضا رجبعلی بگلو پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) ،تهران ، ایران 0000-0002-6278-1928 Journal Article 2022 12 10 The purpose of this research is to investigate the interaction of users (graduate students of Kharazmi University) with Ganj database in order to evaluate the performance of this database according to the honeycomb user experience model. It is expected that the results of this study can help to solve the existing interactive difficulties while identifying the status of effective elements in the user experience in interacting with this database. This research is practical and was done by survey method. The research tool was a questionnaire that was designed using 7 components of the honeycomb: the usefulness, accessibility, usability, searchability, validity, desirability and value of the Iranian scientific database (Ganj). Analysis of research data were performed using descriptive and inferential statistics and SPSS software. Also we used Amos software to confirm the research model using path analysis method. Findings showed that there was a great positive effect between accessibility and usability, usefulness and availability, desirability and credibility of the Ganj database; that is, with increasing the amount of accessibility variable, the amount of usability variable and with increasing the amount of utility variable, the amount of accessibility variable and vice versa increases. As a result, if the Ganj database is not accessible, the usability and usefulness of this database, which aims to publish information for researchers, as well as the usefulness of the services provided to researchers by this database will be reduced. As the desirability variable increases, the validity variable increases and vice versa. As a result, if students are dissatisfied with the features of desirability (appearance design, design capabilities of search components ...), their trust in the database will be lost and the credibility of the Ganj database in providing better services will be reduced. From the findings of this study, it can be concluded that the variable "value" as a strong and powerful variable has a direct and indirect positive effect on other research variables. This finding shows that if a database like Ganj does not create value for users, other components related to the user experience will not be in a good condition, and vice versa. Among these, the accessibility variable is also of special importance, which affects other variables in the Ganj database. As a result of not having access to the Ganj database, the usability of this database is reduced. If the capabilities of using the Ganj database are compromised, the credibility and usefulness of the Ganj will be reduced, and therefore users will lose their trust in this database, and the work with Ganj will not be satisfactory and useful for its users. هدف از انجام این پژوهش، بررسی نحوة تعامل کاربران (دانشجویان دکتری دانشگاه خوارزمی) با پایگاه «گنج» است تا عملکرد این پایگاه را با توجه به مدل لانه‌زنبوری تجربة کاربری مورد ارزیابی قرار دهد. این پژوهش از نوع کاربردی و به‌ روش پیمایشی انجام شده است. جامعة مورد مطالعه در این پژوهش 210 نفر از دانشجویان دکتری دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی «دانشگاه خوارزمی» بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری طبقه‌ای تصادفی، 132 نفر به‌‌عنوان نمونة پژوهش انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه‌ای بود که طراحی آن با استفاده از 7 مؤلفة مدل لانه‌زنبوری «مورویل» یعنی سودمندی، دسترس‌پذیری، کاربردپذیری، جست‌وجوپذیری، اعتبار، مطلوبیت، و ارزشمندی پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج) انجام گرفت. تجزیه‌وتحلیل داده‌‌های پژوهش با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی و نرم‌افزار «اس‌پی‌اس‌اس» و همچنین نرم‌افزار «ایموس» برای تأیید مدل پژوهش با استفاده از روش تحلیل مسیر انجام گرفت. یافته‌های پژوهش نشان داد که میان دسترس‌پذیری و کاربردپذیری، سودمندی و دسترس‌پذیری، مطلوبیت و اعتبار پایگاه «گنج» تأثیر مثبت زیادی وجود دارد؛ یعنی با افزایش میزان متغیر دسترس‌پذیری، میزان متغیر کاربردپذیری و با افزایش میزان متغیر سودمندی، میزان متغیر دسترس‌پذیری و بالعکس افزایش پیدا می‌کند. در نتیجه، در صورت عدم دسترسی به ‌پایگاه «گنج» از کاربردپذیری و سودمندی این پایگاه که هدف آن نشر اطلاعات برای پژوهشگران است و همچنین سودمندی خدمات ارائه‌شده برای محققان توسط این پایگاه کاسته می‌شود. با افزایش میزان متغیر مطلوبیت، میزان متغیر اعتبار و بالعکس افزایش پیدا می‌کند. در نتیجه، در صورت نارضایتی دانشجویان از ویژگی‌های مطلوبیت (طراحی ظاهری، طراحی قابلیت‌های اجزای جست‌وجو و ...)، اعتمادشان نسبت به‌ پایگاه اطلاعاتی از دست خواهد رفت و اعتبار پایگاه «گنج» در ارائة خدمات بهتر کاسته می‌شود. از یافته‌های این پژوهش این‌گونه می‌توان نتیجه گرفت که متغیر «ارزشمندی» به‌‌عنوان یک متغیر قوی و نیرومند بر روی سایر متغیرهای پژوهش، هم تأثیر مثبت مستقیم و هم تأثیر غیرمستقیم مثبت می‌گذارد. این یافته نشان می‌دهد که اگر یک پایگاه اطلاعاتی همانند «گنج» برای کاربران ایجاد ارزش نکند، سایر مؤلفه‌های مرتبط با تجربة کاربری نیز وضعیت مناسبی نخواهند داشت و عکس آن نیز صادق است. در این میان، متغیر دسترس‌پذیری نیز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است که سایر متغیرهای پایگاه اطلاعاتی «گنج» را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در نتیجۀ عدم دسترسی به پایگاه اطلاعاتی «گنج» از کاربردپذیری آن کاسته می‌شود. اگر قابلیت‌های استفاده از پایگاه اطلاعاتی «گنج» دچار مشکل گردد، از اعتبار و سودمندی آن نیز کاسته می‌شود و بنابراین، کاربران اعتماد خود را نسبت به آن از دست می‌دهند و کار با این پایگاه برای کاربرانش رضایت‌بخش و سودمند نخواهد بود.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698609_83691261414752a9922d04737121dfaa.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Estimating Number of Topics in Topic Modeling on Persian Research Articles تخمین تعداد موضوعات در مدلسازی موضوعی روی مقالات علمی فارسی 1345 1368 701394 10.22034/jipm.2023.701394 FA نیلوفر مظفری مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری Journal Article 2021 11 14 This article presents a method to find the number of topics in Persian research articles, which is actually one of the main challenges in topic modeling. It is the process of automatically recognizing topics in a text with the aim of discovering hidden patterns. This study has estimated the number of topics for Persian research articles using two approaches. The first is based on the greedy search and later uses Renormalization theory, which is a mathematical formalism to construct a procedure for changing the scale of the system so that the behavior of the system preserves. Also, the execution time of both algorithms on Persian academic articles has been compared with each other. The findings indicate that the renormalization approach predicts the number of topics in Persian research articles with the lower time complexity in comparison to the greedy based approach. The approach based on Renormalization has high efficiency for estimating the number of topics in Persian academic articles. این مقاله روشی را برای یافتن تعداد موضوعات در مقالات علمی فارسی ارائه می‌دهد که یکی از چالش‌های اصلی در مدل‌سازی موضوعی است و در واقع، فرایند تشخیص خودکار موضوعات در یک متن با هدف کشف الگوهای پنهان است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی است که با مقایسه دو روش، یکی مبتنی ‌بر «گریدی» و دیگری مبتنی ‌بر نظریه بازبهنجاری پارامتر تعداد موضوعات را برای مقالات نشریات فارسی تخمین می‌زند. روش «گریدی» با تعریف یک معیار برای ارزیابی مدل موضوعی و به‌دست آوردن این معیار با توجه به مقادیر مختلف تعداد موضوعات می‌تواند تعداد موضوعات بهینه را تخمین بزند. الگوریتم دیگر مبتنی ‌بر نظریه بازبهنجاری است که در واقع، یک فرمولاسیون ریاضی برای ساخت یک رویّه برای تغییر مقیاس سیستم تحت بررسی است به‌صورتی که رفتار سیستم حفظ شود و تغییری در روند آن ایجاد نشود. با استفاده از این نظریه و استفاده از اطلاعات مرحله قبل می‌توان تعداد موضوعات را با سرعت تخمین زد. همچنین، مدت زمان اجرای هر دو الگوریتم روی مقالات نشریات مختلف فارسی، ارائه و با یکدیگر مقایسه شده است. یافته‌ها نشان‌دهنده کارایی روش مبتنی ‌بر نظریه بازبهنجاری در تخمین تعداد موضوعات موجود در مقالات نشریات فارسی است. نتایج نشان می‌دهد که روش مبتنی ‌بر نظریه بازبهنجاری نسبت به روش «گریدی» با سرعت بالاتری می‌تواند تعداد موضوعات را تخمین بزند. از این روش می‌توان پارامتر تعداد موضوعات در مقالات نشریات فارسی را تخمین زد که در نهایت، به مدل‌سازی موضوعی نشریات فارسی با توجه به مقالات چاپ‌شده در آن منجر می‌شود.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_701394_556720b277249eb422a52c16b7dc1826.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Comparison of the performance of approaches in discovering and extracting e-book topics مقایسه عملکرد رویکردهای کشف و استخراج موضوعات کتاب‌های الکترونیکی 1369 1393 698598 10.22034/jipm.2023.698598 FA فاطمه زرمهر دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران علی منصوری دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران 0000-0003-4047-2697 جسین کارشناس گروه هوش مصنوعی، دانشکده مهندسی کامپیوتر، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران Journal Article 2022 12 10 Keyword extraction is one of the most important issues in text processing and analysis and provides a high-level and accurate summary of the text. Therefore, choosing the right method to extract keywords from the text is important. The aim of the present study was to compare the performance of three approaches in discovering and extracting the subject keywords of e-books using text mining and machine learning techniques. In this regard, three experimental approaches have been introduced and compared including the successive implementation of the clustering process, improving the quality of clusters in terms of semantics and enriching the stop words of a specific field, use of specialized keyword template, finally, the use of important parts of the text in discovering and extracting key words and important topics of the text. The statistical population includes 1000 e-book titles from the subject fields of library and information science based on the congress classification system. Bibliographic information of e-books was obtained from the Congress Library database, then the original text was prepared. The extraction of topic keywords and clustering of training data was performed using the non-negative matrix factorization algorithm with three experimental approaches. The quality and performance of the subject clusters resulting from the implementation of three approaches in the automatic classification of experimental data were compared using a support vector machine. The findings showed that the Hamming loss (0.020) and in other words the error rate in the correct classification of experimental texts in the third approach is far less than the other two approaches. Also, the F1 score (0.82), which is the average of the two criteria of precision (0.87) and recall (0.78) and is a reflection of the correct performance of the classification process in topic labeling of texts, is better in the third approach than the other two approaches. The results showed that the quality and semantic coherence of the subject clusters obtained from the third approach, i.e. the use of important parts of the text in discovering and extracting the subject, was better compared to other two approaches. In this approach, by focusing on the main parts of the data, which represent the main content and theme of the text, more meaningful topic clusters were obtained. In addition, the keywords obtained from the topic cluster of the third approach can be used in unspecified and unknown collections in order to extract the unknown thematic content of the whole collection. The results of third approach also was better in terms of accuracy and readability (0.79) and the rate of classification error (0.020) of texts, in comparison of other two approaches. استخراج کلمات کلیدی از مسائل مهم در زمینه پردازش و تحلیل متن بوده و خلاصه‌ای سطح بالا و دقیق از متن ارائه می‌دهد. بنابراین، انتخاب روش مناسب برای استخراج کلمات کلیدی متن حائز اهمیت است. هدف پژوهش حاضر، مقایسه عملکرد سه رویکرد درکشف و استخراج کلیدواژه‌های موضوعی کتاب‌های الکترونیک با استفاده از تکنیک‌های متن‌کاوی و یادگیری ماشین است. در این راستا سه رویکرد آزمایشی شامل، 1) اجرای متوالی فرایند خوشه‌بندی، ارتقای کیفیت خوشه‌ها از نظر معنایی و غنی‌سازی کلمات توقف حوزه خاص، 2) استفاده از الگوی کلیدواژه‌های تخصصی، 3) استفاده از بخش‌های مهم متن در کشف و استخراج واژگان کلیدی و موضوعات مهم متن معرفی و مقایسه شده است. جامعه آماری شامل 1000 عنوان کتاب الکترونیک از زیرشاخه‌های موضوعی حوزه علم اطلاعات و دانش‌شناسی بر اساس نظام رده‌بندی کنگره است که بعد از کسب اطلاعات کتابشناختی آن از پایگاه کتابخانه کنگره، اقدام به تهیه متن اصلی گردید. استخراج کلیدواژه‌های موضوعی و خوشه‌بندی داده‌های آموزش به ‌کمک الگوریتم تجزیه نامنفی ماتریس و با سه رویکرد آزمایشی انجام شد و کیفیت و عملکرد خوشه‌های موضوعی حاصل از اجرای سه رویکرد در بخش دسته‌بندی خودکار داده‌های آزمایشی به ‌کمک ماشین بردار پشتیبان مقایسه شد. یافته‌ها نشان داد که افت همینگ (020/0) یا میزان خطا در دسته‌بندی صحیح متون آزمایشی در رویکرد سوم یعنی بهره‌گیری از بخش‌های مهم متن در استخراج کلیدواژه‌های موضوعی، از دو رویکرد دیگر کمتر است. همچنین امتیازF1 (82/0) که میانگین دو معیار دقت (87/0) و بازخوانی (78/0) و بازتابی از عملکرد درست فرایند دسته‌بندی در برچسب‌گذاری موضوعی متون است، در رویکرد سوم بهتر از نتایج دو رویکرد دیگر است. نتایج تحلیل‌ها نشان داد که کیفیت و انسجام معنایی خوشه‌های موضوعی حاصل از رویکرد سوم، یعنی استفاده از بخش‌های مهم متن در کشف و استخراج موضوع، در مقایسه با دو رویکرد دیگر بهتر بود. افزون ‌بر این، کلیدواژه‌های به‌دست‌آمده از خوشه‌های موضوعی رویکرد سوم را می‌توان در مجموعه‌های توصیف‌نشده و ناشناخته به‌منظور استخراج محتوای موضوعی ناآشکار کل مجموعه به‌کار برد.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698598_4007411a4658372c379e887911a0c5a0.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Criteria for Determining and Evaluating Scientific Articles Subject Terms from Pragmatic Perspective معیارهایی برای تعیین و ارزیابی اصطلاح‌های موضوعی مقاله‌های علمی از منظر کاربردگرایی 1395 1427 698593 10.22034/jipm.2023.698593 FA امیر نیک زمان دانشگاه فردوسی مشهد؛ مشهد؛ ایران محسن نوکاریزی دانشگاه فردوسی مشهد؛ مشهد؛ ایران 0000-0001-7716-8280 اعظم صنعت جو دانشگاه فردوسی مشهد؛ مشهد؛ ایران Journal Article 2022 12 10 The research aim is identifying criteria for determining and evaluating scientific articles subject terms from pragmatic perspective. From pragmatic perspective, it seems the correctness of scientific articles subject terms depends on having functions including representationality and usefulness, simultaneously. One of the criteria for evaluating the functions of articles subject terms is users’ language. To evaluate the functions of scientific articles subject terms by users’ language we need to identify common points among users’ language and relevant articles to their information needs. This research has done by decompositional analysis. These common points were identified according to user’s roles in information searching and using (user as searcher, user as citer, user as tagger). These common points are: a) all search terms that a certain article could respond to them, b) common terms between cited and citing articles that are available in the semantic sources of citing articles, c) terms that are available in the semantic sources of article and used by citer in citation context, d) tags dedicated to scientific articles by users through social tagging websites. This research concludes although each of user’s linguistic traces (user as searcher, user as citer, user as tagger) in the route of attaining articles relevant to her/his information need having possibility to be considered as a subject access points for those articles, but from the perspective of information use as information production faces challenges. هدف این پژوهش شناسایی معیارهایی برای تعیین و ارزیابی اصطلاح‌های موضوعی مقاله‌های علمی از منظر کاربردگرایی است. این‌طور به نظر می‌رسد که از منظر کاربردگرایی، درستی اصطلاح‌های موضوعی مقاله‌های علمی در گرو برخورداری آن‌ها از کارکردهای بازنمایی و سودمندی به‌طور همزمان است. یکی از معیارهایی که می‌توان به‌وسیله آن کارکردهای اصطلاح‌های موضوعی اختصاص‌یافته به مقاله‌های علمی را ارزیابی کرد، زبان کاربران است. به‌منظور ارزیابی کارکردهای اصطلاح‌های موضوعی مقاله‌های علمی با استفاده از زبان کاربران لازم است نقاط مشترک زبان کاربران و مقاله‌های مربوط به نیاز اطلاعاتی آن‌ها را شناسایی کنیم. این پژوهش با روش تحلیل تجزیه‌ای انجام شده است. نقاط مشترک زبان کاربران و مقاله‌های مربوط به نیاز اطلاعاتی آن‌ها بر اساس نقش‌هایی که کاربر حین جست‌وجو و استفاده از اطلاعات ایفا می‌کند (جست‌وجوگر، استنادکننده، و برچسب‌گذار)، شناسایی شدند. این نقاط مشترک عبارت‌اند از: الف) همۀ عبارت‌های جست‌وجویی که مقاله‌ای معین می‌تواند برای آن‌ها پاسخی فراهم ‌کند، ب) اصطلاح‌های مشترک میان مقاله‌های استنادکننده و استنادشده که در منابع معناشناختی مقاله‌های استنادکننده حضور دارند، پ) اصطلاح‌های موجود در بافت‌های استناد موجود در مقاله‌های استنادکننده و متعلق به مقاله‌های استنادشده که در منابع معناشناختی مقاله‌های استنادشده حضور دارند، و ت) برچسب‌هایی که کاربران در وبگاه‌های نشانه‌گذاری اجتماعی به مقاله علمی اختصاص می‌دهند. این پژوهش به این نتیجه دست یافت که اگرچه هر یک از رد پاهای زبان‌شناختی کاربر (در مقام جست‌وجوگر، استنادکننده، و برچسب‌گذار) در مسیر دستیابی به مقاله‌های مربوط به نیاز اطلاعاتی این قابلیت را دارد که به‌ منزله نقاط دسترسی موضوعی برای آن مقاله‌ها در نظر گرفته شوند، اما از منظر استفاده از اطلاعات در مقام تولید اطلاعات با چالش‌هایی رو‌به‌رو هستند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698593_d6a1cb9917574dceb661640ee70eaf57.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 The Impact of Task-Based Information Searching on Students' Learning تاثیر فرآیند جستجوی اطلاعات مبتنی بر وظایف کاری در یادگیری دانشجویان 1429 1455 701395 10.22034/jipm.2023.701395 FA فرخنده قاسمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر حکیمه واحدپرست دانشگاه علوم پزشکی بوشهر مهستی گنجو دانشگاه علوم پزشکی بوشهر لیلا دهقانی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر Journal Article 2022 09 06 Currently, in the researches of library and information sciences, the relationship between the process of searching and learning is discussed a lot. It seems that the search to learning has led to exploratory search and exploratory search has helped users discover concepts in order to overcome their uncertainty and finally, achieve learning. What has been neglected is the extent to which searching process affects learning and the degree of knowledge change until one reaches the level of expertise. Hence, the present study was compiled on research findings with the aim of determining the impact of the information search process based on work tasks on learning. For this purpose, a semi-experimental one-group design with pre-test and post-test was used in 2021. The statistical population was the nursing students of Bushehr University of Medical Sciences in their sixth semester, and 38 of these students randomly participated in this study. First of all, an educational workshop with the aim of getting familiar with drawing conceptual map and a search training workshop were held. Afterwards, the students were assigned two tasks and they were asked to draw their conceptual maps before and after searching. In order to describe and analyze the information in this research, conceptual map scoring (a type of quantitative content analysis) was used to determine the degree of learning, the Euclidean algorithm was used to assess the degree of knowledge change until reaching the level of expertise, and the pairwise comparison method was used to evaluate the difference in the degree of learning before and after the search. The outcomes indicated that the mean difference before and after the search was significant in both scenarios (P<0.001). Also, there was a significant difference between the mean scores before and after the search and the score of the conceptual map, with high confidence. However, it was low, compared to the rate of learning growth according to the expert score. Besides, the difference between the mean of the conceptual map in the complex and simple scenarios was not significant. The results demonstrated the effectiveness of search as a learning method, so it is suggested that librarians and information professors introduce searching as a learning method along with other methods to increase awareness and develop creative thinking skills in the academic community. امروزه، در پژوهش‌های علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی (علم اطلاعات و دانش‌شناسی)، پیوندِ بین فرایند جست‌وجو و یادگیری بسیار مورد بحث و تبادل نظر قرار می‌گیرد. به نظر می‌رسد که جست‌وجو برای یادگیری سبب جست‌وجوی اکتشافی شده و جست‌وجوی اکتشافی به کاربران در کشف مفاهیم کمک می‌کند تا بر عدم قطعیت خود غلبه کنند و در نهایت، به یادگیری منجر ‌شود. آنچه که به‌ندرت مورد توجه قرار گرفته، میزان تأثیر فرایند جست‌وجو بر یادگیری و میزان تغییر دانش تا رسیدن به سطح خبرگی است. ازاین‌رو، مقاله حاضر بر اساس یافته‌های پژوهشی با هدف تعیین تأثیر فرایند جست‌وجوی اطلاعات مبتنی ‌بر وظایف کاری در یادگیری تدوین گردید. برای این منظور از یک طرح نیمه‌تجربی از نوع تک‌گروهی با پیش‌آزمون-پس‌آزمون در سال 1400 استفاده شد. جامعه آماری دانشجویان، ترم شش پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بوشهر بودند که در این پژوهش 38 نفر از این دانشجویان به‌طور تصادفی در پژوهش مشارکت کردند. ابتدا، یک کارگاه آموزشی به‌منظور آشنایی با ترسیم نقشه مفهومی و کارگاه جست‌وجو در منابع اطلاعاتی برگزار گردید. سپس، به دانشجوها دو وظیفه کاری (پیچیده و ساده) داده شد و از آن‌ها خواسته شد که قبل و بعد از جست‌وجو نقشه‌های مفهومی خود را در ارتباط با وظیفه کاری ترسیم نمایند. برای توصیف و تحلیل اطلاعات در این پژوهش، از نمره‌گذاری نقشه مفهومی (نوعی آنالیز محتوای کمی) برای تعیین میزان یادگیری، روش اقلیدسی برای بررسی میزان تغییر دانش تا رسیدن به سطح خبرگی‌ و روش مقایسة زوجی برای بررسی تفاوت میزان یادگیری قبل و بعد از جست‌وجو استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که تفاوت میانگین قبل و بعد از جست‌وجو در هر دو سناریو معنا‌دار بود (001/0P<). همچنین با اطمینان بالا میانگین‌ نمرات قبل و بعد از جست‌وجو با نمره نقشه مفهومی تفاوت معنا‌دار داشت؛ ولی تفاوت در مقایسه با میزان رشد یادگیری‌ با توجه به نمره خبره پایین بود. همچنین، تفاوت میانگین نقشه مفهومی بین سناریوی پیچیده و ساده معنادار نبود. نتایج نشان‌دهندة اثربخشی جست‌وجو به‌عنوان یک روش یادگیری بود. بنابراین، پیشنهاد می‌شود، اساتید کتابداری و اطلاع‌رسانی (علم اطلاعات و دانش‌شناسی) جست‌وجو را به‌عنوان یک روش یادگیری در کنار سایر روش‌ها برای افزایش آگاهی و پرورش مهارت‌های تفکر خلاق در جامعه دانشگاهی معرفی نمایند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_701395_c857bd2d0c597a080971da7752883166.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Presenting a proposed architecture for the use of Internet of Things in Iranian academic libraries ارائه معماری پیشنهادی به کارگیری اینترنت اشیاء در کتابخانه‌ها‌‌ی دانشگاهی ایران 1457 1498 701680 10.22034/jipm.2023.701680 FA شبنم شاهینی دانشجو دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی؛ دانشگاه شهید چمران اهواز؛ اهواز؛ ایران عبدالحسین فرج پهلو دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی؛ استاد؛ گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی؛ دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی؛ دانشگاه شهید چمران اهواز؛ اهواز؛ ایران 0000-0002-3184-4244 شهناز خادمی زاده دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی؛ دانشیار؛ گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی؛ دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی؛ دانشگاه شهید چمران اهواز؛ اهواز؛ ایران 0000-0003-4494-7709 مرجان نادران طحان دکتری مهندسی کامپیوتر؛ دانشیار؛ گروه مهندسی کامپیوتر؛ دانشکده مهندسی؛ دانشگاه شهید چمران اهواز؛ اهواز؛ ایران Journal Article 2022 05 01 The Internet of Things is becoming a key element of the future Internet and a vital national and international infrastructure, so that it seems that the introduction of the Internet of Things in libraries is imminent and inevitable. Therefore, the identification of the architecture of using the Internet of Things in Iranian academic libraries is the most important concern and the main problem of the present research, which according to the searches carried out so far, the comprehensive architecture based on the systematic review of studies, architectures, previous models and the combination of findings they have been designed, it has not been presented for university libraries in Iran, so this research can be the beginning of exploiting this emerging technology. Based on the purpose, the type of research is developmental-applied, and in terms of the execution path, meta-composite, survey-analytical methods and the approval of subject experts have been used. The databases of Elsevier, Scopus, Emerald, LISTA, IEEE Xplore, Magiran, Noor Specialized Journals Database, Civilica, University Jihad Scientific Information Center Database, and Google Scholar Search Engine were reviewed. In the first stage, after reviewing the mentioned databases, the researchers extracted the components and indicators of IoT application, which have 9 components (building, management, users, librarians, lending, reading room, reference, cataloging, information literacy) and 31 Indicators for architectural design and operational pattern were identified. In order to confirm these components and indicators from the point of view of the target community (administrators of university libraries in Iran), a researcher's checklist was sent to them. By meaning of these libraries we mean the central libraries of comprehensive universities, which were studied in the census method and after examining the results of the one-sample t-test, it was determined that all the components and indicators for use in university libraries in Iran are approved by the society. The target is located. Then, with a comprehensive review of these previous researches, a proposed architecture that is comprehensive and clear was designed and approved by experts in the field of Internet of Things. The proposed architecture consists of five layers: device, network, middleware, services, and security and privacy, and the working method of each layer is described. If the managers of these libraries have a desire to use the Internet of Things, they can use this proposed architecture for the basic principles of their work. اینترنت اشیا در حال تبدیل شدن به یک عنصر کلیدی از اینترنت آینده و زیرساخت حیاتی ملی و بین‌المللی است و به نظر می‌رسد که معرفی اینترنت اشیا در کتابخانه‌ها‌‌ امری قریب‌الوقوع و اجتناب‌ناپذیر است. بنابراین، شناسایی معماری به‌کارگیری اینترنت اشیا در کتابخانه‌ها‌‌ی دانشگاهی ایران مهم‌ترین دغدغه‌ و مسئله اصلی پژوهش حاضر است. با توجه به جست‌وجوهای به‌عمل‌آمده تاکنون معماری که بر مبنای بررسی نظام‌مند مطالعات، معماری‌ها، الگوهای پیشین و ترکیب یافته‌ها‌‌ی آنان طراحی شده باشد، برای کتابخانه‌ها‌‌ی دانشگاهی ایران ارائه نشده است. ‌بنابراین، این پژوهش می‌تواند آغازی برای بهره‌‌برداری از این فناوری نوظهور باشد. نوع پژوهش بر اساس هدف، توسعه‌ای-کاربردی است و از نظر مسیر اجرا از روش‌های فراترکیب، پیمایشی-تحلیلی و تأیید خبرگان موضوعی استفاده شده است. پایگاه‌های‌ اطلاعاتی «الزویر»، «اسکوپوس»، «امرالد»، «لیستا» IEEE Xplore، «مگیران»، «پایگاه مجلات تخصصی نور»، «سیویلیکا»، «پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی» و موتور جست‌وجوی «گوگل اسکالر» مورد بررسی قرار گرفتند. در مرحله اول، بعد از بررسی پایگاه‌های مذکور، پژوهشگران به استخراج مؤلفه‌ها‌‌ و شاخص‌های کاربرد اینترنت اشیا پرداخته و 9 مؤلفه (ساختمان، مدیریت، کاربران، کتابداران، امانت، سالن مطالعه، مرجع، فهرست‌نویسی، و سواد اطلاعاتی) و 31 شاخص برای طراحی معماری مشخص گردید. جهت تأیید این مولفه‌ها و شاخص‌ها از دیدگاه جامعه هدف (مدیران کتابخانه‌های دانشگاهی ایران)، سیاهه وارسی محقق‌ساخته‌ای برای آنان ارسال شد. منظور از این کتابخانه‌ها‌‌،‌ کتابخانه‌ها‌‌ی ‌مرکزی ‌دانشگاه‌ها‌‌ی جامع است، که به ‌شیوه سرشماری مورد مطالعه قرار گرفتند و بعد از بررسی نتایج آزمون تی تست تک‌نمونه‌ای معین شد که کلیه مؤلفه‌ها‌‌ و شاخص‌ها جهت کاربرد در کتابخانه‌ها‌‌ی دانشگاهی ایران مورد موافقت جامعه هدف قرار دارد. سپس، با بررسی جامع پژوهش‌های پیشین، معماری پیشنهادی طراحی گردید و از نظر خبرگان حوزه اینترنت اشیا در ایران مورد تأیید قرار گرفت. معماری پیشنهادی از پنج لایه دستگاه، شبکه، میان‌افزار، خدمات، امنیت و حریم خصوصی تشکیل شده و روش کار هر کدام از لایه‌‌ها شرح داده شده است. در صورتی که مدیران این کتابخانه‌ها‌‌ تمایل به کاربرد اینترنت اشیا داشته باشند، می‌توانند از این معماری پیشنهادی برای اصول زیربنایی کار خود استفاده نمایند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_701680_abfad6f5adb5024d6a344c20e4b5aea3.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Proximity and scientific collaboration: Application of gravity model in identifying the effect of proximity dimensions on international scientific collaboration مجاورت و همکاری علمی: کاربرد مدل جاذبه در شناسایی تأثیر ابعاد مجاورت بر همکاری علمی بین المللی 1499 1531 704327 10.22034/jipm.2023.704327 FA مهسا صادقی نژاد دانشگاه فردوسی مشهد محسن نوغانی دخت بهمنی دانشگاه فردوسی مشهد احمدرضا اصغرپور ماسوله دانشگاه فردوسی مشهد Journal Article 2022 10 02 Countries are adjacent or opposite in physical, political, economic, social, cultural, and scientific dimensions. Proximity or distance among countries in terms of the above dimensions can cause or prevent strong inter-country scientific collaboration. The objectives of this research are primarily to identify the dimensions that better explain the intensity of international scientific collaboration, and secondly, to investigate the fluctuations in the intensity of the influence of each dimension over time. To achieve the above-mentioned aims, and based on the integration of proximity literature with the CAGE distance framework, the determining factors of international scientific collaboration were extracted. The population of the research consisted of 167 independent countries in the period of 2002-2017. In this research, the network of co-author relations between countries is considered as an indicator of international scientific collaboration, whose data was collected from the Web of Science database. Also, data on proximity dimensions were collected from various databases (United Nations, International Trade Center, etc.). This research has an explanatory nature and is based on the analysis of secondary data with a quantitative approach (a gravity model). Model effects were estimated using R package fixest. The application of this model showed that the intensity of international scientific collaboration has a positive relationship with proximity and a negative relationship with the distance between countries in different dimensions. The findings obtained from the comparison of the explanatory power of the proximity dimensions indicated the high explanatory power of social proximity. Nevertheless, the findings of the model improvement showed that the simultaneous presence of political, economic, and social dimensions also have an explanatory power close to that of the social proximity. Examining the fluctuations in the influence of proximity dimensions over time showed a significant increase in the influence of proximity in economic, social, and scientific dimensions, a common language in the cultural dimension, intra-regional collaboration, and collaboration between neighboring countries in the physical dimension. Meanwhile, the influence of geographical distance in the physical dimension, colonial relations in the political dimension, and religious and ethnic commonalities in the cultural dimension have decreased significantly. It is only in the political dimension that the effect of most factors is partial (such as the difference in terms of the degree of realization of the liberal democratic government or the efficiency of the government, and the imposition of sanctions against the other party) and sometimes is fixed (such as common membership in international agreements). کشورها در ابعاد فیزیکی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، و علمی مجاور یا مخالف هم هستند. مجاورت یا فاصله بین کشورها از حیث ابعاد شش‌گانه مذکور می‌توان زمینه‌ساز یا مانع همکاری علمی قوی بین آن‌ها شود. اهداف پژوهش حاضر در درجه اول شناسایی ابعادی است که شدت همکاری‌های علمی بین‌المللی را بهتر تبیین می‌کنند و در درجه دوم، بررسی نوسانات شدت تأثیر هر بعد در خلال زمان است. در راستای اهداف پژوهش و بر مبنای تلفیق ادبیات مجاورت با چارچوب فاصله «کَیج»، عوامل تعیین‌کننده همکاری علمی بین‌المللی استخراج شدند. جامعه آماری پژوهش عبارت بود از 167 کشور مستقل در فاصله سال‌های 2002 و 2017. در این پژوهش، شبکه روابط هم‌نویسندگی بین کشورها به‌عنوان شاخص همکاری علمی بین‌المللی محسوب می‌شود که داده‌های آن از پایگاه «وب‌آو‌ساینس» گردآوری شد. همچنین، داده‌های ابعاد مجاورت از پایگاه‌های داده گوناگون (سازمان ملل، مرکز تجارت بین‌المللی و غیره) جمع‌آوری شد. پژوهش حاضر دارای ماهیت تبیینی و مبتنی ‌بر تحلیل داده‌های ثانویه با رویکرد کمّی (مدل جاذبه) است. برآورد اثرات مدل با استفاده از بسته fixest در نرم‌افزار R انجام شد. کاربرد مدل جاذبه نشان داد که شدت همکاری‌های علمی بین‌المللی رابطه مستقیم با مجاورت و رابطه معکوس با فاصله بین کشورها در ابعاد مختلف دارد. یافته‌های حاصل از مقایسه قدرت تبیین ابعاد شش‌گانه مجاورت حاکی از قدرت تبیین بالای بعد مجاورت اجتماعی نسبت به سایر ابعاد بود. با وجود این، یافته‌های بهبود مدل نشان داد که حضور همزمان ابعاد سیاسی، اقتصادی و اجتماعی مجاورت نیز قدرت تبیینی نزدیک به قدرت تبیین بعد مجاورت اجتماعی دارند. بررسی نوسانات شدت تأثیر ابعاد مجاورت بر همکاری‌های علمی بین‌المللی در طول زمان نشان‌دهنده افزایش معنادار تأثیر مجاورت در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و علمی، زبان مشترک در بعد فرهنگی و همکاری‌های درون‌منطقه‌ای و همکاری بین کشورهای همسایه در بعد فیزیکی است. این در حالی است که تأثیر فاصله جغرافیایی در بعد فیزیکی، روابط استعماری در بعد سیاسی و اشتراکات دینی و قومی در بعد فرهنگی کاهش معناداری یافته است. تنها در بعد سیاسی مجاورت است که تأثیر اکثر عوامل مقطعی (مانند تفاوت بین طرفین همکاری از حیث درجه تحقق حکومت لیبرال دموکراسی، فاصله از حیث میزان کارایی حکومت‌های طرفین همکاری و اعمال تحریم علیه طرف مقابل) و گاهی ثابت است (مانند عضویت طرفین همکاری در پیمان‌های بین‌المللی مشترک).

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_704327_0f15429321b517ec5629bfcadee7a719.pdf

پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 2251-8223 38 4 2023 07 23 Provide data quality management model for data governance using meta synthesis ارایه مدل مدیریت کیفیت داده برای حکمرانی داده با استفاده از روش فراترکیب 1533 1564 698597 10.22034/jipm.2023.698597 FA سحر بنیادی دانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات؛ تهران، ایران 0009-0008-5450-1202 نجلا حریری گروه علوم ارتباطات و دانش شناسی؛دانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات؛ تهران، ایران 0000-0003-2320-7023 سیدمهدی طاهری گروه علم اطلاعات و دانش شناسی؛دانشگاه علامه طباطبایی؛ تهران، ایران 0000-0002-3305-5986 رویا پورنقی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) ،تهران ، ایران Journal Article 2022 12 10 All organizations use data to execute their processes. Organizational data is either generated by the organization itself or created and provided by other organizations. Data and information play an essential role in the decisions and functions of organizational processes. For this reason, data is part of the organization's resources and perhaps the most important source of organizations. The purpose of this study was to provide a data quality model for data governance. The research method was used in a meta-combination. Therefore, out of 268 sources found, during the meta-combination process, 62 articles were used using keywords such as; data, data management, data governance and data quality management were selected in IRANDOC, Science Direct, Google Scholar, Springer, IEEE and ACM databases between 1995-2022. In this study, first a code was considered for all factors extracted from previous studies and then, considering the concept of each code, they were classified in a similar concept. In this way, the concepts of research were identified. Two coders were used to control the extracted codes and categories, and the desired index in this field is the Kappa index. Based on the analysis performed using the content analysis method, a total of 12 main categories (data attribute, data, data fable, data value, initial data value, data pattern, data set, data access, data composition, data formatting, metadata and data objectivity) and 47 sub-categories for data quality management for data governance were identified. تمام سازمان‌ها برای اجرای فرایندهایشان از داده‌‌‌ استفاده می‌کنند. داده‌های سازمانی یا توسط خود سازمان تولید شده‌اند یا سازمان‌های دیگری آن‌ها را ایجاد کرده و در اختیارشان قرار داده‌اند. داده‌ها و اطلاعات نقش اساسی در تصمیم‌گیری‌ها و عملکردهای فرایندهای سازمانی دارند. به ‌همین دلیل، داده‌ها بخشی از منابع سازمان و شاید مهم‌ترین منبع سازمان‌‌ها محسوب می‌شوند. ازاین‌رو، هدف از انجام این پژوهش ارائة مدل کیفیت داده برای حکمرانی داده است. در این پژوهش روش فراترکیب به‌کار گرفته شد. از 268 منبع یافت‌شده طی مراحل فراترکیب، 62 مقاله با استفاده از کلیدواژه‌هایی از جمله داده، مدیریت داده، حکمرانی داده و مدیریت کیفیت داده در پایگاه‌های «ایرانداک»، Science Direct، Google Scholar، Springer، IEEE و ACM در بین سال‌های (1995-2022) انتخاب گردید. در این پژوهش ابتدا برای تمام عوامل استخراج‌شده از مطالعات پیشین، کدی در نظر گرفته و سپس، با در نظر گرفتن مفهوم هر یک از کدها، در یک مفهوم مشابه دسته‌‌بندی شدند. به این ترتیب، مفاهیم پژوهش مشخص شدند.‌ برای کنترل کدها و مقوله‌های استخراجی از دو کدگذار استفاده شد و شاخص مورد نظر در این زمینه، شاخص «کاپا»ست. بر اساس تحلیل‌های صورت‌گرفته به‌ کمک روش تحلیل محتوا، در مجموع، تعداد 12 مقوله اصلی (ویژگی داده، داده، فایل داده، ارزش داده، ارزش اولیة داده، الگوی داده، مجموعة داده، دسترسی به داده، ترکیب داده، قالب‌بندی داده، فراداده و عینی بودن داده) و 47 مقوله فرعی برای مدیریت کیفیت داده برای حکمرانی داده کشف و مشخص شدند.

https://jipm.irandoc.ac.ir/article_698597_80a731b464fdbd4f4a281398720ef05b.pdf