شناسایی عامل‌های زیربنایی در اثربخشی نظام‌های یادگیری الکترونیکی

نویسندگان

1 دانشگاه پیام نور مرکز نهاوند

2 دانشگاه پیام نور

چکیده

امروزه، بسیاری از دانشگاه‌ها و آموزشکده‌ها و اتحادیه‌های خصوصی در حال سرمایه‌گذاری‌های کلان در طراحی نظام‌های یادگیری الکترونیکی هستند، فهم اینکه کدام عامل‌ها یا مؤلفه‌ها در اثربخشی این نظام‌ها از دید کاربران یا یادگیرندگان می‌تواند مهم تلقی شود، به این‌گونه مؤسسات کمک خواهد کرد تا خط‌مشی‌های مناسبی را برای سرمایه‌گذاری روی عامل‌های اثربخش و طراحی مجدد یا حذف عامل‌های غیر اثربخش به‌کار گیرند. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف ارائه دیدی به‌نسبت جامع از اثربخشی نظام‌های یادگیری الکترونیکی به شناسایی عامل‌ها یا مؤلفه‌های مهم اثرگذار بر اثربخشی نظام‌های یادگیری الکترونیکی پرداخته و در این میان، دانشکده مجازی علوم حدیث شهر ری را به‌عنوان نمونه مورد مطالعه قرار داده است. روش پژوهش، توصیفی و از نوع مطالعات پیمایشی بوده است. جامعه آماری آن را همه دانشجویان مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد رشته‌های تحصیلی آموزش مجازی دانشکده یادشده تشکیل می‌دادند که تعداد آنها در سال تحصیلی 89-1388، 1926 نفر بوده و از این میان، تعداد 325 نفر نمونه به‌شیوه در دسترس انتخاب گردیدند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات در این پژوهش، "پرسشنامه سنجش ارزشمندی-رضایتمندی از خصوصیات نظام‌های یادگیری الکترونیکی" لوی بوده است ( (Levy 2006. برای تعیین روایی ابزار یادشده از شیوه‌های روایی محتوایی و سازه و صوری استفاده شد و برای تعیین میزان پایایی آن از آزمون آلفای کرونباخ استفاده گردید. بر این اساس، میزان پایایی محاسبه‌شده برای این پرسشنامه در سازه‌های ارزشمندی و رضایتمندی به‌ترتیب 95/0 و 94/0 بود. نتایج حاصل از تحلیل داده‌های جمع‌آوری‌شده این پژوهش نشان داد که دو سازه ارزشمندی و رضایتمندی ساختارهای عاملی متفاوتی داشته و تحلیل عاملی هریک منجر به استخراج عامل‌های متفاوتی شده است. از این‌‌رو تحلیل عاملی، تأییدی در سازه ارزشمندی منجر به استخراج چهار عامل پشتیبانی محیطی یادگیرنده‌ها، فنّاوری، پشتیبانی فنّی و همکلاسی‌ها، و درس و استاد با واریانس تراکمی حدود 5/61% گردید. به‌علاوه، نتیجه تحلیل عاملی تأییدی در سازه رضایتمندی نیز منجر به استخراج عوامل چهارگانه درس و استاد، قابلیت دسترسی، فنّاوری و پشتیبانی فنّی، و یادگیرنده و همکلاسی‌ها با واریانس تراکمی حدود 50% شد. علاوه بر اینها، نتایج این بررسی نشان داد که هیچ‌گونه رابطه معنی‌داری میان سازه‌های ارزشمندی و رضایتمندی وجود ندارد و این دو، سازه‌های مستقل و متفاوتی هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Recognizing of Fundamental Factors in Effectiveness of E-learning Systems

نویسندگان [English]

  • Fereidoon Yazdani 1
  • Issa Ebrahimzadeh 2
  • Bahman Zandi2 2
  • Ahmad Alipour 2
  • Hossain Zare 2
1
2
چکیده [English]

Today, many of universities and private institutions are founding in design of e-learning systems. Understanding of what factors or components are important in evaluation of these systems effectiveness from the learners’ point of view, help to focus funding upon effective components and ignore or exclusion of ineffective or neutral factors. Therefore, this paper with purpose of offering a fairly comprehensive perspective from effectiveness of e-learning systems, has tried to recognize and extract effective factors or components on effectiveness of e-learning systems. At the same time, the Shahr-e-Rey’s virtual college of anecdote sciences as an example has investigated. The research method of this research was descriptive (survey research). The statistical population was included all postgraduate and undergraduate student of mentioned virtual college. The total number of this student was 1296 people that in autumn semester of 2009 were enrolled and studied all the semester. For sampling of subjects, a biased method was used. Therefore, based on this biased method, the 325 subjects were selected. For gathering of data, the Levy’s questionnaire of assessing the value-satisfaction with e-learning systems’ characteristics was used. For determination of validity of mentioned questionnaire, the content, construct and formal validity were used. Also, for approving the reliability of this questionnaire, the test of Cronbach’s Alpha was used. Thus, in terms of this test, the alpha for both constructs (value and satisfaction) respectively was: 0.95 and 0.94. However, the results of this study showed that these constructs (value and satisfaction) were distinct (independent) constructs and results of factor analysis showed that these constructs had different factor structures and also factor analysis in any one (value & satisfaction) lead to extraction of different factors. Afterward, on the basis of confirmatory factor analysis in value construct, the four factors (learners’ environmental support technology technical support & classmates course & professor) with a total cumulative variance explained nearly 61.5%, were extracted and as well as, on the basis of confirmatory factor analysis in satisfaction construct, the four factors (course & professor availability technology & technical support learner & classmates) with a total cumulative variance explained nearly 50%, were extracted. Furthermore, another result of this survey showed that there wasn’t any significant correlation between value and satisfaction measures.

کلیدواژه‌ها [English]

  • -learning systems
  • Effectiveness
  • value
  • Satisfaction
  • Confirmatory Factor Analysis